namal67@gmail.com

namal67@gmail.com
සටහන් පෙළගැස්ම‍ Prabath Rajasooriya

Friday, January 27, 2023

ජන කවි ඇසුරෙන් ලියැවුනු ගී - පෙති ගෝමර ළඳුන්

 මල් ගෝමර  පෙති ගෝමර ඉහෙන රුසිරු ළඳේ ඔබයි ගෝමර මැණිකේ ....



ඔබේ නයන නිලුපුල යට ....

මට මොහොතක් නවතින්නට ...

ඉඩ දෙනවද මැණිකේ ....

ගෝමර මැණිකේ ....

ගිනි අව්වේ මහ වැස්සේ ...

රෑ සීතල මල් පින්නේ .....

මහත් දුකෙන් මම තැවුලිනි ...

මා ඉන්නේ මැණිකේ ගෝමර මැණිකේ ....

කාසි නැතත් වාසි නැතත් ...

පැලේ පිලේ වාඩිවෙලා ....

හඳපානේ කවි කියන්න ...

ඔබේ නයන නිලුපුල් ඉඩ දෙනවද මැණීකේ ..?

-------------------------------
මෙතැනින් සවන්දෙන්න

අඩසියවසකට පෙර යුගයක ගම්මානයේ නගරයේ නිතර ඇසුණු නාමය ’මැණිකේ’ ඇමතූ දහසක් ගී අතර, ලියැවුනු මෙහි ප්‍රබන්ධකයා ඇසූපිරූ තැන් ඇති කොළඹ යුගයේ කවියෙකු වූද ගුවන් විදුලි වැඩසටහන් සම්පාදක ධූරය හොබවූද පරසිඳු ’ඩෝල්ටන් අල්විස්’ ශූරීන්. වෙසෙසින් සඳහන් කළොත්  ’සසර වසන තුරු  - නිවන් දකින තුරු’ අමරදේව ගීතයේ නිර්මාණකරුවාණන්ය.



ඩෝල්ටන් අල්විස් ගේ එතරම් ප්‍රකට නොවූ මෙම ගී පබැඳුමට හඞින් එදා පණපොවන්නේ ද අප්‍රකට ගුවන් විදුලි ගායන ශිල්පී ’කේ ඒ සිරිසේන’ ය. එහෙත් එක්තරා යුගයකදී මෙම ගීතය නම් අප්‍රකට ව සැගව ගියේ නැත. එය නිරතුරුවම උදේ හවා අසන්නන්ගේ හදවත ඇමතුවේය.  ඇතැම් කාන්තාවන්ගේ උඩුකය වස්ත්‍රයේ නිරාවරණය වූ  සිරුරේ දකින්නට ලැබෙන ’අඵහම්’ සාහිත්‍යය වැණුමෙන් ’ගෝමර’ ය. එවැන්නියන් ඇතැම් සාහිතකරුවන්ට ’මල් ගෝමර’ ’පෙති ගෝමර’ ඉහෙන රැසිරු ළඳුන්ය. දහදිය හෙළමින් මද්දහනේ කෙතේ ගොයම් නෙළන්නියන් එසේ ඇමතුවේ ’ඩබ්ලිව් ඒ අබේසිංහ’ ශූරීන් ය. 

අන්න බලන් ළඳේ

බන්ඩි ගොයම ගැබ් අරගෙන 

නිල්ල මතින් කිරිබර වෙයි අඵයම හෙට උදේ

මල් ගෝමර පෙති ගෝමර ඉහෙන රුසිරු ළඳේ

පින්ඇති පුතු බිහිවනු ඇත ගොයම් නෙළන ළඳේ


දුක් ගින්දර අපට නැතේ...

සා ගිනි දිය අපට නැතේ..

පුතු ඉපදෙනු ලබන මහේ

ගොයම් කැපෙයි ළඳේ...

ගැයුම නීලා වික්‍රමසිංහ ලක්ෂ්මන් විජේසේකර ඇතුඵ පිරිස - 1974

-------------------------------
මෙතැනින් සවන්දෙන්න

70 දශකයෙන් පසු ’ගෝමර මැණිකේ’ ට ඇමතූවන් ක්‍රමයෙන් එකිනෙකා නොපෙනී ගොස් අද ඇයට ලියූ ගී කවි නැත්තේය. ඊට හේතුව වත්මන් යුවතියන් සිය සිරුරේ අබ ඇටයක තරමේ හෝ කැළලක් ඇතිවෙනවා දකින්නට අකමැති වීමයි. එය පිළීකුලෙන් සැළකීමයි. ඒ නිසා ම ඔවූහූ එවැනි දෑ පෙරදිග - බටහිර විවිධ වෙද ශිල්පොක්‍රම අනුගමනය කරමින් ඉවත් කරන්නට වෙහෙස වීමෙන් නොනැවතී සිය චර්මය වඩාත් මුදු සුමුදුව සිනිඳුව වාත්තු කලාක් මෙන් තබා ගැන්මට පෙළඹේ. හතු පිපෙන්නා සේ බෝ වී ඇති දේශිය ඖෂධ වට්ටෝරු යැයි කියන සංයෝග නිපදවන්නන් විසින්ද යුවතියන් පොළඹවන්නේ සිය රූ සපුව වඩාවාගැනීමටය. 


එහෙත් අතීතයේ විසුවන් එකී පැල්ලම් ආභරණයක් සේ සැළකුවා වන්නට ඇත. ජනකවියන් සාහිත්‍යකරුවන් ඒවා නිති වැණුමට යුහුසුඵ වූ අතර එයින් පෙර කී කාන්තාවන් ගේ රූ සිරු අංගයක් ලෙස ළප ඇති සම සළකන්නට ඇත


කාලය විසින් මැවු අරුමය කදිමය ?


ගීත ප්‍රබන්ධකයන් වෙතට ’ගෝමර’ යෙදුම සපැමිනියේ සාම්ප්‍රදායික ජන කවියෙන් වූ බවට සාක්‍ෂි ලැබේ.  කාන්තා රුසිරු වනන සිංහල ජනකවි මහත් රාශියක මෙය දකින්නට හැකි වන්නේය. පහත කියැවෙන සියවස් පැරණි අතිශය ජනාදරයට පත් පාරු කවියේ කියැවෙන්නේ ව්‍යාගර්ථමත් ව කිසියම් බලපුඵවන්කාර තැනැත්තියකගේ හිරිමල් වියේ දුවණියක් පිළිබඳව විය හැකිය. එහි අවසන් පදය ’මිනි නොකයි මාතර කිඹුලිගේ පැටියා’ යන්නෙන් එය අගවන්නේය.

මාතර ගගේ ඉන්නා කිඹුලිගේ පැටියා...


තල්ල සුදුයි බෙල්ලේ ගෝමර කැටියා ...

යන එන පාරු මග නවතාගෙන හිටියා..

මිනී නොකයි මාතර කිඹුලිගේ පැටියා...

(පාරු කවි)


දමා තැල්ල කරවට ගෝමර කැටියා

කමා බෙල්ල ගග පහලට රුව කැටියා

රුවන්වැල්ල ගග පිට අගනක් හිටියා

නුඹම පල්ලා මේ මුඵ සක්වල වටියා

(පාරු කවි)

ජනකවි ඇසුරු කරමින් නිර්මාණකරණයේ යෙදුනු අතීත ගීත රචකයන් බොහොමයක් මෙම පදය ඇසුරු කරන්නට ප්‍රියතාවයක් දැක්වු බව ඔවුන්ගේ ජනප්‍රිය ගීත පබැඳුම් මගින් පෙනීයයි.

පෙති ගෝමර ඉහුනු බඳට රිදී මාල පළඳන්නට .............

පැතූ පැතුම් හද පතුලේ පරවී යනවා .............

ඔබේ සිනා ගම්මානෙන් සැගවී යනවා ..................

(ගායන ශීල්පී ටී එම් ජයරත්න විසින් 80 දශකයේ මුල් යුගයේ ගැයු ගීතයකිනි)
-------------------------------


සැබැවින්ම මෙකී ’ගෝමර’ යනු මොනවාද ? ඒවා කාන්තා පුරුෂ සිරුරේ ඇතැම් තැන්හි දකින්නට ලැබෙන පැල්ලම් ය අඵහම්ය. වෙදැදුරන් ඒවා දීලිර ආසදන ලෙස හඳුන්වාදෙනු ලබන අතර වහා ප්‍රතිකාර ගත යුතුයැයි ද නිර්දේශ කරනු විවිධ මාධ්‍ය හරහා දක්නට ලැබෙයි.


 

70 දශකයේ අගභාගයේ දී ’පහන් වැට’ නමින් ආධුනික ලේඛකයන් ගේ නිර්මාණ එක්තැන් කරමින් ඒවා අගයා පුවත්පත් වල පළ කරන්නට පොළඹවාලූ එසේම පුවත්පත් කලාවේදීන්ගේ ගුරු උතුමෙකු වූ එදා ලේක් හවුස් යොවුන් ජනතා පුවත්පතේ සකසු දිවංගත ධර්මසිරි ගමගේ ශූරීන් වරෙක ’මල් ගෝමර’ අරබය ගීතයක් පබැඳුවේ 1976 වසරේ තිරගත වූ ’හුලවාලී’ සිනමා පටයේ විකුම් පෑ නැසිගිය ’ගාමිණී ෆොන්සේකා’ මහා රංගධරයා ගේ ජවනිකා පෙළක් වෙනුවෙනි.

'

කුඩා ගමේ මද්දහනේ ....

අවුරස්මිය නිවා ...........

හුරි කඳුපෙතේ දඩමං ... දිගේ ගියා මෙමා...

එවන් ගමන් මානං ගියේ සෙනෙහස ගැන සිතා...

උඹේ කරට රිදි පොටක් පළඤ්ඤයි සුබා..........

මගේ පැළට නුඹ කැන්දන් පැමිණි දොහේ එදා ....


මල් ගෝමර පිපුනු ළමැද වසා ගනිම් කියා ...

මගේ අතින් දුන් සඵවෙන් ළමැද වසා ගියා ...


රිදි පොටක් පළඳන්නට වරං නැතිව ගියා ....

(ගායන ශිල්පී සුනිල් එදිරිසිංහයන්ගේ හඞ පෞරුෂය අවදිවූයේ ආචාර්ය වික්ටර් රත්නායක මියැසි පෙළහර හමුවේය)



සැබැවින්ම එදා 70 දශකයේ අප කුඩා අවධියේ සිරුරේ තැන තැන  ’ගෝමර’ වැටුනු ළඳුන් නෙත ගැටීම දුලබ සිද්ධින් නොවීය. විලාසිතාවන් අවම වූ එදා ඔවුන්ගෙන් අතිබහුතරය ගවොම හෝ තරමක් වයසින් වැඩි නම් රෙද්ද හැට්ටයෙන් සැරසි සිටියහ. දුර ගමන් යෑමේ ඇවැසිබවක් නොතිබූ ඔවුන් සිය නිවසේ අයගේ ඇස්මායිමෙන් නික්ම යෑම නිතර සිදුවූවද ගම්මායිමෙන් එපිටට පියමං කිරීම ඉඳ හිට සිදුවු දෙයක්ම විය.


1960 දශකයේ තිරගත වූ ’සිහින හතක්’ සිනමාපටයේ ගැයුනු මේ ගීතයේ හඞ ගායනවේදිනී ආචාර්ය ’සුජාතා අත්තනායක’ ඇතුඵ පිරිසගෙනි.


සක්වල ලෝකයක් කලා ...

ලෝකය සිහිනයක් කලා ............

නාරී ..දෙහේ .. රූපේ ශෘංගාරී .....

මල් ගෝමරියේ ... මල් ගෝමරියේ ... ගෝමරියේ ...............

(ආචාර්ය ෂෙල්ටන් ප්‍රේමරත්න සත්සර රසගුලාව වෙනුවෙන් ගී පදමාලාව නැසිගිය ශ්‍රී නිහාල් ජයසිංහගෙනි)


ලොව මහපුදුමයක් ලෙස සැළකෙන ’සිහගිරි පව්වේ’ මුහුණතේ අදටත් ’ළලනා ලාලිත්‍යය ඔප්නැංවු  බිතුසිතුවම් රූ අල්ප සංඛ්‍යාවක් ඉතිරිව තිබුනද ඒවා අතරින් පතර දුර්වර්ණ වී ඇත්තේ දහස් වස් කාල විපර්යාසයට නතු වීමෙන් විය හැකිය. එහෙත් අඩසියවසකට ඉහත දී ලංකා ගුවන් විදුලි ගී රස කලාවේ වදන් මැවිසුරුවන් අතර මහගුරු වූ දිවංගත කරුණාරත්න අබේසේකරයන් හට ඒවා ’ගෝමර’ පෙතිය.


අතකින් මල් දරලා හසරැලි පාලා .................

සුසිනිඳු සඵ ඔතලා විලවුන් ගාලා ...............

ගෝමර පෙති විදාලා දිස්නය දීලා .....

ආදරයෙන් උන් තාලේ ඒ දෑසේ සිතුවම් වීලා .....

සිගිරි සුකුමාලියේ හෙළරජ සමයේ ...

මතකද අපි පාවුනා පෙම් අම නදියේ ...

ලස්සන ඔබේ රූපයේ නෙත සිත බැඳුනේ ...

නාමය ශ්‍රි ලංකාවේ රැව් දෙන්නේ ...

ඔබගෙනි සොඳුරේ .................

(ගී හඞ නැංවීම 1977 වසරේ  නික්ම ගිය සී ටී ප්‍රනාන්දු රසවන්තයාගෙනි තාල - මිහිර දිවංගත පැට්‍රික් දෙණිපිටිය සංගීතවේදියාගෙනි)



ගෝමර ඉහුනු ළඳුන් අගයා පබැඳි ජන කවි ගුරුකොටගෙන ලියැවුනු තවත් ගීත ගණනාවක් සිංහල ගීත සාහිත්‍යයේ හමුවන අතර ඒ අතර


ලියක මහිම පෙති ගෝමර ඉසිලා - (හිතට හිත - 1965) - කරුණාරත්න අබේසේකර - ජේ ඒ මිල්ටන් පෙරේරා සහ මල්ලිකා කහවිට ගැයුම

හද විළ කළඹන පෙම් ජල රේඛා - (අඵත්නුවර දැඩිමුණ්ඩ යාතිකා ස්ත්‍රෝත ගී ඇසුරෙනි) - ධර්මසිරි ගමගේ - නන්දා මාලිනි ගැයුම

බිංදු බිංදු රන් ගෝමර මාලා - (ගුවන් විදුලි මධූවන්ති වැඩසටහන - 1966) - මඩවල එස් රත්නායක - පන්ඩිත් අමරදේව ඇතුඵ පිරිස ගැයුම

වඩාත් ජනප්‍රීය ගීත වේ.

(ගොයම් නෙළන ළඳාුන් සේයාරූ උපුටාගැනීම  අපේ ජන කවි බී අාර් අල්විස් පුස්තක කවරයෙනි)


Thursday, January 12, 2023

Sinhala Songs of 70s based on International classical Literature

ජගත් සාහිත රසයෙන් මත්වු හෙළ ගී කවි පරපුර.............02 දිගහැරුම

ආචාර්ය නන්දා මාලිනී සිය යොවුන් වියේ එනම් 70 දශකයේ ප්‍රථම යුගයේදීම විශ්ව සාහිත්‍යයෙන් උපුටාගන්නා ලද පදමාලාවක් සිය මධුර ස්වරයෙන් හෙළ බසින් ගයන ලද අතර ඒ කාර්යය ඇයවෙත සිදුකරන දෙන ලද්දේ නැසිගිය ප්‍රවිණ ගී පද රචක ගුවන් විදුලි වැඩසටහන් සම්පාදක ඩොල්ටන් අල්විස් ශූරීන්ය. ඒ සඳහා ඔහු   භාරතයේ ලෝ පූජිත නොවූ එහෙත් ප්‍රසිද්ධ කවියෙකු වු ’මදන්ලාල් චතුර්වේද්’ නම් වු කවියාණන් ලියූ ’පුෂ්පා කි අභිලාෂ්’ එනම් හෙළ වදනට නුහුරු නොවු සංස්කෘත වදන අනුව ’පුෂ්පයක අභිලාෂය’  නම් වූ නිර්මාණය ගුරුකොට ගත්තේය.



එහි පෙළ මෙපරිදිය

Chah Nahin Mai SurBala Ke Gehnon Mein Guntha Jaaon.

 Chah Nahin Premi Mala Mein Bindh, Pyari Ko Lalchaon.


 Chah Nahin Samraton Ke Shav Par, He Hari Dala Jaaon.


 Chah Nahin Devon Ke Sar Par Chadhon, Bhagya Par Itraoon.
 
 Mujhey Tod Lena Banmali, Us Path Par Tum Dena Phaink,

 Matra Bhoomi Per Sheesh Chadhaney, Jis Path Jaayen Veer Anek.
  

ඉංග්‍රීසි පරිවර්තනය



I don't want to be a part of the necklace of the beautiful girl,
I don't want to woo the lady love,
I don't want to be spread over dead bodies,
I don't want to act snob, after someone offers me to the Gods

Just pluck me Gardner and throw me on the road,
which is taken by the brave soldiers to give away their lives for the Motherland !

උපුටනය - 1986 වසරේ පමන දිනපතා දිවයින කලා පිටුවෙනි




















උඩගු ලියන් ගොතා බඳින .........

නීල වරළ සරසන්නට .............

මා පිපුනේ නැත ..............

මේ දෙරණේ ...........


හිස් මිනිසුන් කුස් පුරවන සිත් පිනවන බස් දොඩවන ....

බොජුන් මේස මත සුවඳ හලන්නට ...........

මා පිපුනේ නැත මේ දෙරණේ............


රට වෙනුවෙන් සටනට වැද දිවිදුන් රණවිරුවෙකුගේ අවසන් ගමනට..........

යන මහජනතා පා දූවිල්ලෙන් තැගි ගැලී සැනහී මියයන්නෙම්...


මගේ පරම පැතුම එයයි............

එමගට මා විසිකරන්න.............

---------------------

සංගීත නිර්මාණය - පන්ඩිත් අමරදේව

(ලංකා ගුවන් විදුලි පටිගතකිරීමකි - 1970 පමන)

----------------

මෙතැතින් අහන්න

---------------------


--------
සෙරා්ජිනි නායිදු
---------

1879 - 1949 යුගයේ දිවිගෙවූ විශ්ව සම්භාවනාවට පත් ඉන්දිය ජතික කිවිඳිය සරෝජිනි නායිදු ගේ ’ද වීවර්’ (වියන්නා) පද්‍ය නිර්මානය  ඇසුරේ ’මහගම සේකර’ විසින් පන්ඩිත් අමරදේවයන් වෙත ප්‍රබන්ධ කරන්නට යෙදුනු ’සන්නාලියනේ’ ගීතය රසනොවිඳි ගුවන් විදුලි ගී රසිකයෙකු සිටිය හැක්කේද ?

රුවින් ණැනෙන් ගුණයෙන් සාධු චර්යාවෙන් අගතැන්පත් වූවද, නැතහොත් දුෂ්ඨත්වයෙන්, අසද්ධර්මයෙන්, වෙළි සිටියාවූ ද මේ අන්ත දෙක අතර සිටියා වූද ඕනෑම යුවතියකගේ ජීවන චාරිකාවේ ඉරණමේ මං සළකුණු ත්‍රිත්වය නායිදු කිවිඳියගේ කමනීය පරිකල්පන ජාලයට නතු වී චිත්‍රණය වූ අයුර විමසනු වටී.





















සන්නාලියනේ සන්නාලියනේ

මේ හිමිදිරි යාමේ සන්තෝසෙන් ඔබ හිනැහි හිනැහී කාටද ඇඳුම වියන්නේ 

මාලගීරා තටු සේම රුවින් යුතු නිල්වන් ඇඳුම වියන්නේ 

මාලගිරා තටු සේම රුවින් යුතු නිල්වන් ඇඳුම වියන්නේ

ඊයේ ඉපදුනු කුඵඳුල් දූටයි මේ පොඩි ඇඳුම වියන්නේ 


සන්නාලියනේ සන්නාලියනේ

මේ හැන්දෑයාමේ හැඩ වැඩ දමලා ලස්සන කරලා කාටද ඇඳුම වියන්නේ

හැන්දෑ අහසේ රන්වන් පාටින් දිළිහෙන ඇඳුම වියන්නේ

හැන්දෑ අහසේ රන්වන් පාටීන් දිළෙීහෙන ඇඳුම වියන්නේ

ඒ කුඵඳුල් දුව දීගෙක දෙන්නයි මංගල ඇඳුම වියන්නේ


සන්නාලියනේ සන්නාලියනේ 

සීතල හඳ එළියේ වේවලන දෑතින් මැළවුනු මුහුණින් කාටද ඇඳුම වියන්නේ

කණකොක් තටුවේ සුදුමැලි පාටින් සීතල සඵව වියන්නේ

කණකොක් තටුවේ සුදුමැලි පාටින් සීතල සඵව වියන්නේ

මියගිය ඇයගේ මිනිය වහන්නයි සීතල සඵව වියන්නේ

---------------------

සංගීත නිර්මාණය - පන්ඩිත් අමරදේව

(ලංකා ගුවන් විදුලි පටිගතකිරීමකි - 1967 පමන)

----------------

මෙතැතින් අහන්න

---------------------

උක්ත ප්‍රබන්ධක සංසදයේ සාමාජිකයන් අතරට සිය නාමය එක්කරගන්නට වාසනා මහිමය ලද ගී තනු රචක සංගීතඥයා ’මෙල්රෝයි ධර්මරත්න’ ය. ඔහුගේ පහත නිර්මාණයට ගුරුවූයේ ඛලීල් ජිබ්රාන් ගේ ගද්‍ය නිර්මාණ පොඩියකි.

---------------
මෙල්රෝයි ධර්මරත්න
-----------------


එක ඉත්තක පිපුණු වෙනස් මල් දෙකක් වැනි...............

එක අත්තේ උපන් වෙනස් සහෝදරයිනේ .............

සුරූපි විරූපි නම් පටබැඳුනේ ...............

මොවුන් නිසා බොහෝ දෙනෙක් අතරමං වුනේ ...

එපා එපා රැවටෙනු රූපෙට එපා රැවටෙනු............


කුථනු ගුනේ දයා සෙනේ පිරුනු සූරූපි......

දුදනෙකුගේ පව් සෙවනේ වැඩුනු විරූපි...

සූරුපිටයි කොයි කවුරුත් ඇඵම් කරන්නේ ...

ඉරිසියාව විරූපි ගේ හද රජවෙන්නේ ....


දොළට ගියා දිය නාන්න දවසක් දෙදෙනා ...

ඇඳි සඵපිළි මෙතෙර තබා ජලයට පැන්නා ...

සුරූපිට පෙර විරූපි මෙගොඩ පැමිණුනා ..,

සුරූපිගේ සඵ ඇඳගෙන හනික පිටවුනා ...........

එපා එපා රැවටෙනු රූපෙට එපා රැවටෙනු............


අදත් ලොවේ බොහෝ දෙනෙක් සුරූපි කියලා ..,

සැබෑවටම රැවටෙන්නේ විරූපි දැකලා ...

දුටු පමනින් විරූපි යැයි අහක නොබලලා ..

ඇසුරෙන් ඇය හඳුනාගනු කවුරුද කියලා .....



-----------------

තනු සහ සංගීත  නිර්මාණය - මෙල්රෝයි ධර්මරත්න


(වෙළඳ කැසට් පටයකි)

------------------------

මෙතැනින් අහන්න

---------------------

80 දශකයේ මුල් යුගයේ ශ්‍රී ලංකාවේ ජනප්‍රිය වේගරිද්ම ශීල්පීන් දෙදෙනෙකු වූ ’උපාලි පෙරේරා’ සහ ’සමන් ද සිල්වා’ විසින් ගැයු උක්ත ගීයේ තනු සහ සංගීත සංයෝජනයන්ද මෙල්රෝයි ගේමය. ඛලීල් ජබ්රාන් දාර්හනිකයා ගේ  මුල් ගද්‍ය නිර්මාණයේ අරුත වඩාත්ම තිව්ර ව ඔප්නැංවෙන අයුරින් සරළ සුගම බස්වහරකින් සරසා එය ලාංකීය ගීත ලෝලීන්හට පිරිනැමීමේ අපුර්ව ප්‍රතිභා ගුණ මහිමයෙන් ඔහු සන්නද්ධය. 

එකී දශකයේදී ලක්වැසියන් මහත් වු ආර්ථික හා සමාජ විපර්යාසකයට පාත්‍ර වූයේ එහි සරළ ජීවන රටාවට දැවැන්ත  අභියෝගයක් එල්ල කරන ලද එහි සංස්කෘතිය නම් වූ මහාපවුරේ කඩතොඵ ඉරිතැලීම් හටගන්වන්නට හේතුභුත වන ලද ’ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ’ හේතුවෙනි. එහි යහපත් ප්‍රතිඵල ද එමටය එසේම  අතරු ප්‍රතිවිපාකයන්හී ගති ස්වභාවය ප්‍රකට වන්නට එය ඇරඹු 1977 සිට දශක දෙකක පමණ කාලයක් ගතවිය. 

සංයමයකට මනා නිති සහ ආචාර ධර්ම පද්ධතියකට අනුගතව මෙහෙයවන ලද ලාංකීය විද්යුත් මාධ්‍ය කලාවේ පදනම දෙදරා යෑම ඇරඹුනේ එය ක්‍රමයෙන් පෞද්ගලික ව්‍යවසායකයන් හට වීවෘත වීමෙන් පසුව බව පෙනීයයි. හුදු වානිජමය අරමුණු පමණක් සාක්ෂාත් කරගැනීට පෙළඹුනු ව්‍යාපාරිකයන් අතට පත් එකී මාධ්‍ය කලාව නිසා ශ්‍රාවකයන්ගේ මෙන්ම නවයුගයේ පෙරළිකාර මාධ්‍යය වූ රූපවාහිනියේ ප්‍රේක්‍ෂයන්ගේද රසඥතාවය ක්‍රමයෙන් පිරිහෙන්නට විය. ඉහත පෙළගස්වන ලද උසස් ගණයේ භාවපුර්ණිත ගීත ඇතුඵ වෙනත් කලානිර්මාණයන් යටපත් වී අවිචාරවත් මාධ්‍ය සංස්කෘතියකට මග පැදී ගියේය. 

විසිඑක්වැනි සියවසේ වත්මන් යුගයේදී  විපරිත විසුකදස්සනයන්හී දුර්ගන්ධයෙන්, වින්දනය පිරිහුනු පරපුර ඉන් ඉහත ශ්‍රාවක පරම්පරාවන් අත්විඳි රසය අසංවේදී වි තීබිමේ ව්‍යාසනයට මුහුණ පාමින් සිටි. මන්ද යත් ඔවුන්ගේ සැගව යටපත් වූ රසවින්දන ශාක්‍යතාවය දියුනු තියුණූ කර ඔප මට්ටම් කරගන්නට සමත් වූ ද ඔවුන් ගේ ප්‍රඥාඇස යම්තමින් හෝ දල්වාදෙන්නට හැකියාවක් ලද්දා වූ ද නිර්මාණකරුවන්ගේ ඌණතාවයයි. 

මෙම තත්වයෙන් අයුතු ඵල ප්‍රයෝජනය ලබමින් ලාංකීය ජනසමාජයේ සාධුචර්යාව සහ ගුණධර්ම විසුරුවා කළඹා කළතා දුෂනය කර දමන්නට කැස කවන පාපිෂ්ඨයන් ගේ වසන්ත සමය දැන් එළඹ ඇත. තමන් දරුණු රැවටිමකට හසුවී ඇතිබවක් හුදීජන රසිකයන් හට දැන වටහා ගැනීමේ නුවණ නැත්තාසේය.

                                                සමාප්තයි

Special Thanks to 

http://kathandara.blogspot.com/



Thursday, December 29, 2022

Sinhala Songs based on Ravindranath Thagore's Geethanjali

 ජගත් සාහිත රසයෙන් මත්වු හෙළ ගී කවි පරපුර.............

හින්දි, ද‍්‍රවිඩ සහ උර්දු සංගීතඥයන් විසින් නිර්මිත ස්වත‍්‍රන්ත‍්‍ර එසේම මධුර මනෝහර තනු උපුටා ගත් පසු ඒවාට සංස්කෘත තත්සම වදන් මිශ‍්‍රිත කඨෝර වදන් යොදා පබැඳු ගී පදමාලා යොදා ශ‍්‍රි ලංකීය ග‍්‍රැමෆෝන් යුගයේ ගීතාවලිය නිර්මාණය විනි. 

මොහොමඩ් ගවුස් මාස්ටර්, සහ එච් ඩබ්ලිව් රූපසිංහ යන සංගීතඥයන් ඒවා ට සංගීත සංයෝජනය සිදු කරන ලදින් පිළීවෙලින් ’කොළොම්බියා’ සහ ’හිස් මාස්ටර්ස් වොයිස්’ ජාත්‍යන්තර තැටි ලේබලයන් යටතේ ඒවා සංග‍්‍රහ වූ අතර 1940 දශකයේ දී ක‍්‍රමයෙන් ආනන්ද සමරකෝන් ශූරීන් ගේ නවමගක් ගත් ස්වත‍්‍රන්ත‍්‍ර ගී පදමාලා ඇතුළත් ඔහු විසින්ම සංගීතවත් කොට ගැයූ ගී මගින් ක‍්‍රමයෙන් යටපත් වී ගියේය. 

ශාන්ති නිකේතනයේ ශිල්ප හදාරන ලදීන් එයින් ලත් වංග සංස්කෘතියේ සහ සංගීතයේ ආභාෂය ලබමින් ලාංකීය ගීත ලෝලීන් අතරට නැවුම් ආරක රසයක් ජනිත කළ ඔහු ඒ අනුව රවින්ද‍්‍රනාත් ඨාකූරයන් ගේ සංගීත ශෛලිය ගුරු කොට ගත්තේය.


-----------------
පන්ඩිත් අමරෙද්වයන්
---------------

නොබෙල් සම්මාන ලද ඨාකූරයන් ගේ ’ගීතාංජලී’ කාව්‍ය සංග‍්‍රහය කියවා එයින් ප‍්‍රමුදිත වූ ලාංකීය ගීත රචකයන් අතර ’මහගම සේකර’ සහ ආචාර්ය ’පේ‍්‍රමදාස ශ‍්‍රී අලවත්තගේ’ එයින් තෝරාගත් නිර්මාණ හෙළබසින් ගීතයට නැංවූහ. අදටත් බහුතර ගීත ලෝලීන් ඒවා පරිවර්තන බව නොදනිති. තවත් අය අතර වෙසෙසින් යොවුන් විය ඉක්මවා නොගිය සහ ඉන් බාල පරපුරේ අල්ප සංඛ්‍යාත වූ සම්භව්‍ය සිංහල සංගීතය රස විඳින්නන්  එසේ පරිවර්තිත සිංහල ගීත ශ‍්‍රවණය කර හෝ නැත්තේය. 

මෙහි තැත් දැරුවේ මුල් ’ගීතාංජලී’ කෘතියේ අදාළ කව්‍යයන් සහ සිංහල ගීතය සසඳමින් ඒවා නව පරපුරේ ඉහත කී ගනයේ ශ‍්‍රාවක ප‍්‍රජාව වෙත තිළිණ කරන්නටය. 

----------------------------

නොබෙල් සම්මානලාභී මහකවි රවින්ද‍්‍රනාත් ඨාකූර් - ශාන්ති නිකේතනය නිර්මාතෘ

ඔහු 1934 වසරේදී හොරණ ශ‍්‍රීපාලි සෞන්දර්යාතනය ට මුල්ගල තබන්නට එහි නිර්මාතෘ විල්මට් ඒ පෙරේරා ගෙන් ඇරයුමින් ලංකාවට සැපත්විය
--------------------


පටු අදහස් නම් පවුරින් ලෝකය ..................


කැබැලි වලට නොබෙදී ..........


ඥානය නිවහල් වී .............


බියෙන් තොරව හිස කෙළින් තබාගෙන .........


සිටිනට හැකි කොහිදෝ ...........


ඒ වු නිදහසේ ස්වර්ග රාජ්‍යයට ...........


මාගේ දේශය අවදි කරනු මැන පියාණෙනී ........


සත්‍ය පතුලෙන් ගලනා පිරිසිදු වචන කොයිද ඇත්තේ ...........


ගතානුගතිකව පැවසෙන සිතුවිලි මරුකතරට ආදා ..........


ගැයුම - පන්ඩිත් අමරදේව ඇතුඵ පිරිස ...........

(1960 දශකයේ පටිගත කරන ලද්දකි)
ගී පද රචනය   - ගීතාංජලිය අනුව යමින් මහගම සේකර විසිනි - 1960 දශකයේ මුල් යුගය 












----------------

මෙතැතින් අහන්න

---------------------

-------------------
පන්ඩිත් අමරදේව සිය ශිෂ්‍යාව ආචාර්ය නන්දා මාලිනී සමග  ගීතයක් පටිගත කිරීමකට සැරසී - 70 දශකය - උපුටාගැනීම අන්තර්ජාල මුහුණුපොත 
-----------------------

මතු සටහන් කරන්නට යෙදුනු ’මහගම සේකර’ පරිවර්තනය ට පසුපසින් ’ගීතාංජලී’ පද්‍යවලියේ තෝරාගත් නිර්මාණ කෙරෙහි අවධනාය යොමුකලේ ආචාර්ය නැසිගිය පේ‍්‍රමදාස ශ‍්‍රී අලවත්තගේ විද්වතාණන්ය.


සෞභාග්‍යය නිවහල් බව ගෙනඑන...........


අපි ඔබගේ රන්දෑත වෙමු ...........


අඳුරින් ස්වර්ණාලෝකෙට යෑමට ........


අපි ඔබගේ පා සගල වෙමු ............


නිදහසේ ජය සංඛ නාදයට ....


අපි ඔබගේ ජීවනය වෙමු .......


වීර විමුක්ති කදම්බය හමුවේ ....


අපි ඔබගේ ජීවනය වෙමු ..........


අත්ම ධෙර්යෙය් අචල භක්තියට ...


අපි ඔබගේ මිහිමඩල වෙමු ..........


ගී පද රචනය   - ගීතාංජලිය අනුව යමින් ආචාර්ය පේ‍්‍රමදාස ශ‍්‍රී අලවත්තගේ ශූරීන් විසිනි - 70 දශකයේ මුල් යුගය
--------------
ප‍්‍රවින ගායන ශීල්පී ටී එම් ජයරත්න 
------------------





----------------
නැසිගිය අයිවෝ ඩෙනිස් 
----------------


ගැයුම - ප‍්‍රවිණ සංගීතඥ නැසිගිය අයිවෝ ඩෙනිස් සමග ගායනශිල්පී ටී එම් ජයරත්න විසිනි.

තනු නිමැයුම් සහ සත්සර රටා සැකසුම - ආචාරය් නැසිගිය පේ‍්‍රමසිරි කේමදාස

(70 දශකයේ පටිගත කරන ලද්දකි)

----------------

මෙතැතින් අහන්න

---------------------

ඔහු එයින්ද නොනැවතී ’ගීතාංජලී’ යේ ඇතුළත් ඔහු සිත්ගන්නට යෙදුනු තවත් පද්‍යයක් පරිවරතනය කරන්නට යෙදුනි.

-----------------------
ආචාර්ය පේ‍්‍රමසිරි කේමදාස සිය සුපුරුදු පියානෝව වයමින් තනුවක් නි්ර්මාණය කරයි (70 දශකය)
--------------------------

අඳුරු කුටිය තුල ...


දොරගුඵ ලාගෙන ...


ගයන ගීතිකා යදින යාතිකා ...


දෙවියන් හට නෑසේ ..............


දෙවියන් හට නෑසේ ....


පොළොව කොටන තැන ..


පාර තනන තැන...


ගිනියම් අව්වේ මහවරුසාවේ ...


දෙවියෝ වැඩ ඉන්නේ ...

බලන් කඩතුරා හැර දෑසේ ...


සිනිඳු සුවැති සඵ සිරසින් හැරදා ..


දුහුවිලි මඩවැකි පිළිගත පළඳා ..


දෙවියන් රුව දක්නට හැක්කේ ....


කුසුම් සඳුන් දුම් සුවඳින් සැරසි ...


ගසන ගිතාදිය සුවඳින් සැරසි ...


දෙවියන් රුව දක්නට නැත්තේ ...


ගැයුම - අයිවෝ සහ ටී එම් විසින්

සංගීත රටා - ආචාර්ය කේමදාස

(70 දශකයේ පටිගත කරන ලද්දකි)
ගී පද රචනය   - ගීතාංජලිය අනුව යමින් ආචාර්ය පේ‍්‍රමදාස ශ‍්‍රී අලවත්තගේ ශූරීන් විසිනි - 70 දශකයේ මුල් යුගය









----------------

මෙතැතින් අහන්න

---------------------


මෙම නිර්මාණය ජනගත වු අවධියේම ඊට සමගාමීක 70 දශකයේ සිංහල ගී කලාකෙතේ මහරු අස්වැන්න නෙළාගන්නට සිය අත්වැළ සැපයූ එදා අංකුර කවියෙකු වූ  මහඇදුරු ’සුනිල් ආරියරත්න’ මෙකී විශ්වීය කලාකෘති නිර්මාණ මුතුහරේ මුතු පබඵ අමුණන්නට අමතක කලේ නැත


මිරිවැඩි සගලක් ඉල්ලා ඇඞුවෙමි


පා යුග නැති ඔබ දකින තුරා


කුංකුම අංජන ඉල්ලා ඇඞුවෙමි


දෙනෙත් නොමැති ඔබ දකින තුරා


මාවත කටුඅතු බොරඵ මතක නැත


දෙපා රැුඳුනු විට බුමුතුරුනේ


දොරකඩ යදියන් ඉඳුල් යදින සඳ


මැදුරේ දෙසවන් අගුඵ වැටේ


සඳකිඳුරන් ඇත් සඳඵතලාවේ


රසමසවුඵ වල සුවඳ පිරේ


ඒ රස සුවඳට දෑස අයාගෙන


බත් ඇට ඇහිඳිති පොඩි දරුවෝ

-----
නන්දා මාලිනී ගුවන් විදුලි ගීතාවලිය - 70 දශකය සහ "ශ්රවන අාරාධනා ප්රසංගය - 1973 එහි ගීත අැතුළත් සූරිය  තැටිෙයනි
ගී පද රචනය   - ඉහත මුලාශ‍්‍ර අනුව යමින් මහාචාර්ය සුනිල් ආරියරත්න විසිනි. - 70 දශකයේ මුල් යුගය

--------------------

අහන්න මෙතැනින්

------------------------


එසේ ගයන්නට පෙළඹුනේ පන්ඩිත් අමරදේව නම් වු දැවැන්තයා විසින් හෙළ ගී ලොවට දායාද කළ අමිල ගායන මාධූර්යයෙන්ද ගී තනු රස මතුකරගැනීමෙන්ද විශිෂ්ඨත්වයට පත් ආචාර්ය නන්දා මාලිනී සංගීතවේදිනිය විසිනි. පසුකාලීනව එනම් 80 දශකයේ ඇය සිය දෙවන ඒක පුද්ගල ගී ප‍්‍රසංගය වූ ’සත්‍යයේ ගීතය’ සහ තෙවන ප‍්‍රසංගය වූ ’පවන’ ඔස්සේ පතුරුවා විසුරුවා හැරි  ’විරෝධාකල්ප’ ගී  අග්නි ජාලාව අවුලුවාගන්නට මහ මෙහෙවරක යෙදුනු මහඇදුරු සුනිල් ආරියරත්න ඇය වෙනුවෙන් 70 දශකයේ නිර්මාණය කරන්නට යොදුනු ඒ ගණයේ ගිනි පුපුරු අතිරින් කැපී පෙනන ඉහත පදමුතුවැළට ගුරු වූ නිර්මාණය හමුවන්නේ හෙලන් කෙලර් නම් ඇමෙරිකානු ජාතික ගත් කතුවරියගේ කියමනකින් යැයි කියැවුනි.


එය පහත පරිදිය

 “I cried because I had no shoes until I met a man who had no feet.”

― Helen Keller

එපමණින් එය විමසා බැලීම අත්හිටුවීම සිදු නොකරන්නේ නම් යමකු පිවිසිය යුත්තේ ක‍්‍රි වසරෙන් 1213 තරම් දුර ඈත අතීත යුගයකටය. එහෙදි හමුවෙන පර්සියානු කවියා ’සාද ශිරාසි ි’ ලෙස හඳුන්වයි. ’විකපීඩියා’ මුලාශ‍්‍රයේ සඳහන්වන්නේ ඔහු පර්සියානු සාහිත්‍යය පෝෂනය කරන්නට යෙදුනු විද්‍යාර්ථියෙකු බවයි. ඔහු විසින් 1258 පමණ යුගයේදී රචනා කරන්නට යෙදුනු ’ගලිස්තාන්’ එනම් ’රෝස උද්‍යානය’ නම් මහා කාව්‍යය මංජරියේ එක්තරා කවියක් පහත පරිදිය. මෙහි අලවා ඇති සේයාරුව උපුටා ගන්නා ලද්දේ විකිපිඩියා හි පළකර ඇති ඔහුගේ පෙරකී ’රෝස උද්‍යානය’ නම් වු අරාබි භාෂාවෙන් විරචිත කව්‍ය සංග‍්‍රහයේ මුහුණත දසුනකිනි.ජීවන චාරිකාවේ දුක් කම්කටොඵ වලට මුුහුණ දෙන මිනිස් වග ඔවදන් කවි මාළාවකින් සුවපත් කරලන්නට ඔහු තැත් දරා ඇති බව ඒවා පරිශීලනය කිරීමේදි පෙනීයයි. ඒ නයින් බලන කල ඔහු ’දාර්ශනිකයෙකි’  (ඔශු පිළිබඳව හැදැරීම සඳහා විකපීඩියා යොමුව පරිශීලනය කරනු වටී)



https://en.wikipedia.org/wiki/Saadi_Shirazi

---------------------------








---------------
ඇමෙරිකානු කිවිඳිය හෙලන් කෙලර්
----------------

යළි හමුවෙමු ඉතිරි කොටසින්.................

------------------------------

තුති පුද - දිනාලි පෙරේරා මහත්මිය

Thursday, December 15, 2022

රන් කෙන්දෙන් රනින් සැදු රන් ඔන්චිල්ලා - ඔන්චිල්ලාවක පැද්දෙන ගී

 ජන ගී මිහිර කැටිකොට ගත් හෙළ ගී සිංදු ............ ’ඔංචිලි වාරම් කවි’

ජන සංගීතයේ පැණෙන ’ඔන්චිලි වාරම්’ කවි ඇසුරෙන් සිංහල ගීත සාහිත්‍යය පෝෂණය කළ ගී පද රචනා ගණනාවකි. ’ඔන්චිල්ලාව’ පසුව ළමා උද්‍යානයන්හි අනිවාර්ය කෙළි භාන්ඩ අංගයක් ව දක්නට ලැබුනද, පාරම්පරික දේශිය සිරිත් විරිත් කරළියට පැමිණෙන, සිංහල සහ හින්දු අඵත් අවුරුදු සමයේ එය ද පෙරකී ’පාරම්පරික කෙළි සෙල්ලම්’ ගණනයට ඇතුළත්ය.



ඒ අනුව උස ශක්තිමත් අත්තක බැඳෙන ඔන්චිල්ලාව සිංහල අවුරුදු සමය අවසන් වි කලක් යනතුරු ද ක්‍රියාශීලීය. බාල තරුණ අය එහි නැග හැකිවෙර යොදා පදිති. 

’ඔන්චිලි චිලි චිල්ල මලේ....................’ පදපෙළීන් ගැයෙන කවිය ඇසුරෙන් පබැඳුනු ඇතැම් ගීත ’ගැමි සුන්දරත්වය සහ සිරිත් විරිත් ද එහි සුලභ කටයුත්තක් වූ ’නෑනා - මස්සිනා’ ආදර අන්දරය ද පාදක කොටගෙන රචනා වෙද්දී, තවත් ගී ඒ පදය පමණක් උපුටාගත් ප්‍රශස්තබවින් දුර්ලභ රචනා විය.

බටහිර වේගරිද්ම සංගීතය යොදනු ලැබ පොදුජන ගායන තරුව වූ එච් ආර් ජෝතිපාල එක්තරා වෙළඳ ගී තැටියකට ගැයු ගීතයක් සිහිගන්වනු වටී.



ඔන්චිලි චිලි චිල්ල මලේයා................


වැල්ල දිගට නෙල්ලි කැලේයා ...................


මලක් වගේ ඔබ තියලා රන් ඔන්චිල්ලේ ............


රැකුල් දෙමි පදින්නකෝ මා සියුමැල්ලේ .......................


වටින් පිටින් සිසිල් සුළං හමා ඇදෙන්නේ ................


ඔබෙයි මගෙයි කනත්දරේ තමා කියන්නේ .................


කුරුල්ලනේ බලාපියව් මගේ කිරිල්ලී .....


කැදැල්ලෙමයි නොයයි එහේ මෙහේ ඉගිල්ලී ................


මගේ කිරිල්ලී ..මගේ කිරිල්ලී ...


------------------------------

සවන්දෙන්න


ගී පද රචනය නැසිගිය ප්‍රවිණ ගී පද රචක ගුවන් විදුලි නිවේදක සහ වැඩසටහන් සම්පාදක කරුණාරත්න අබේසේකරයන් විසිනි. සංගීත රටා උපේන්ද්‍ර ප්‍රනාන්දුගේය. 

’රන් ඔන්චිල්ලා’ නමින් ප්‍රවිණ පුවත්පත් කලාවේදී නැසිගිය ධර්ම ශ්‍රී කල්දේරා විසින් නම්කරනු ලැබ තිබු කඵ සුදු සිනමා කෘතියක් මිට අඩසියවසකට පමන පෙර යුගයකදී තිරයේ ඇඳුනි. එවකට සිංහල සංගීත රටාව බටහිර සංගීත මූලධර්මයන්ගේ අනුසාරයෙන් විචිත්‍රවත් කරමින් එය නව මගකට යොමුකළ පෙරළිකාර සංගීතඥ නැසිගිය ප්‍රේමසිරි කේමදාස  කල්දෙරා සිනමා පට උදෙසා නාදමිහිර නංවන්නට යොමු වූ යුගයයි.

අද්වීතිය සිනමාතිර කාන්තා හඞකින් සන්නද්ධ ව සිටි ගායන ශීල්පිනී නැසිගිය ඇන්ජලීන් ගුණතිලක ඊට හඞමුසු කළාය. සාම්ප්‍රදායික ගැමි කාන්තා ඇඳුම් කට්ටලය එනම් රෙද්ද හැට්ටයෙන් සැරසි ගත් යොවුන් යුවතියන් රැසක් ඔන්චිල්ලා ක්‍රිඪාවෙහි යෙදෙනු එහි ජවනිකා ගත කෙරිණි. නැසිගිය ධර්මසිරි ගමගේ නම් වූ ශූර පුවත්පත් කලාවේදියාණන් ගේ ගී පදයන් වූ එහි යටිපෙළින් ගැඹූරු අරුතක් මතුකරගන්නට තැත් දරා ඇති බව පෙනීයයි

රන් කෙන්දෙන් රනින් සැදූ රන් ඔන්චිල්ලා ...............


අපට කොයින්දෝ රන්වන් රන් ඔන්චිල්ලා ...........


දෑතින් බැඳ ලණූ දෙපොටයි දෑතට ගන්නේ ...........


අහසට ගිය සේරම පොළොවට එන්නේ ...........


බාළොලියන් රං ඔන්චිල්ලාව පදින්නේ .............


ජිවිතයේ රන් ඔන්චිල්ලාව පදින්නේ..

------------------------------

යූ තලයෙන් නරඹන්න



මීට සමකාලීන එකම විද්යුත් ජනමාධ්‍යය වු ’ලංකා ගුවන් විදුලි සේවය’ එදවස ලක්දිවයිනේ පැවති ජනසමාජය ආර්ථික තත්වය සහ සංස්කෘතිය විහිදා දැක්වු පැහැදිලි පැතිකඩක් විය. එහි ඇසුනු සංවාදමය විචිත්‍රාංග වැඩසටහන් සහ වෙනත් සංගීතමය වැඩසටහන් උදෙසා දිවයිනේ ප්‍රමුඛතම විද්වතුන් නිරතුරු සහභාගී වූ අතර ඔවූහූ අතරින් බහුතරය ද ’ගැමිකම’ අත්නොහළ ’ගැමියන්’ ම විය. එහි ගුවනට මුසුවූ වැඩිමනත් ගීතයන්ට ප්‍රස්තුත කොට ගැනුනේ ද ’ගැමි සංස්කෘතිය’ මය. 

එදවස ගම්මානයේ සැරිසැරූ ආගන්තුකයෙකු හට එය ’සිංහල සංස්කෘතිය සහ සිරිත් විරිත්’ හැදෑරිමේ  මහ තක්සලාවක් සරසවියක් බඳුවිය. මහඇදුරු ජේ බී දිසානයක, පුංචිබන්ඩාර සන්නස්ගල වැනි  සම්භාවනීය සරසවි ඇදුරුතුමන්ලා ඒවා ගැඹූරින් හදාරා විශ්ලේෂනය කරමින් එයින් අත්කරගත් මහා දැනුම් සම්භාරය නිතිපතා ’ගුවන් විදුලි’ සගරාමය වැඩසටහන් ඔස්සේ මුඵ රටටම කියාපෑහ. 70 දශකයේ අගභාගයේ ගුවනින් විසුරුවා හැරි ’තුන්පත් රටා’ (මෙහෙයවීම මහඇදුරු ජේ බී දිසානායක) එවැන්නකි. 

සංකීර්ණ දිවිපෙවෙතකට හුරු නොවූ ඔවූන් ගේ දරුකැළ තැන් තැන් හී එක් රොක් වී රංචු ගැසී සිය මිදුල් අංගනයන්හී වැලි පොල්කටු කෝම්පිට්ටු හදමින් කෝටුකැබැලි අටවා ගත් සෙල්ලම් ගෙවල් යටට වි සිටියහ. එකකු බෙලෙක් ටින් එකක් කෝටු කැබැල්ලකට සවිකරගත් කරත්තයක් තල්ලු කරද්දී තවකෙකු ’පොල්පිති’ ගොන්වස්සකු දක්කමින් සිටි.  මේ දරු දැරියන් සැලකිය යුතු පිරිසක් කණිෂ්ඨ ශ්‍රේණිවලදීද නැතහොත් සාමාන්‍ය පෙළ දී පාසල් ගමනට සමුදී සිය දෙමව්පියන්ගේ ගොවිතැන් සහ වෙනත් වැඩකටයුතුවලට උදව් පදව් කරන්නට ගියහ.



මේ ඔවුන් කළ කී දෑ අරභයා ලියැවුනු සුවහස් සංඛ්‍යාත මධූර ගී පද අතරින් එකකි. මෙහි සංවාදයේ යෙදෙන්නේ ද ’නෑනා - මස්සිනා’ ය. ඉතා අහඹු සිදුවිමක් වූ මෙහි ’මස්සිනා’ නොව ’නැනා’ ගම්මානයෙන්’ නගරයට සේන්දු වී තිබේ.  එසේ පිටත් ව ගිය යුවතියන් ’සංකර’ වී හුරුපුරුදු ජීවන රටාවෙන් මිදී, දූෂීත මනස් ඇත්තියන් වෙතැයි ඇගේ ඥාති සමූහයා බියපළකරති.  මේ ගීතය ලියැවුනු 70 දශකයේ මධ්‍ය භාගයේ එසේ ’නගරයට’ සංක්‍රමණය වූ ’යුවතිය’ බොහෝදුරට ද්‍රරිද්‍රතාවය නිසා ’ගෘහ සේවිකාවක්’ ලෙස කටයුතු කරන්නට යෙදුනු අතර මේ අවධිය වෙද්දීත් ඔවූනුගේ දැවැන්ත නාගරික සංක්‍රමණයක් සිදුවී මහත් විපර්යාස ගණනාවකට පසුව හේතුපාදක වූ  ’මහා පරිමාණ ඇගලුම් කර්මාන්ත’ සහ ’මැදපෙරදිග රැකියා’ උල්පත් පෑදී නොතිබිනි.


ඔහු


ඔන්චිලි චිලි මලේ පුංචි නංගියේ ..,

වැල්ල දිගට නෙල්ලි කැලේ නෙළන්න බැරියේ...

ඇය

වෙරඵ හිඹුටු අහුලාගෙන ගේ ලග මිදුලේ ...

වැලි සෙල්ලම් කරපු අයුරු මට සිහිවෙන්නේ .............

දෙදෙනාම

ඔන්චිලි චිලි චිල්ල මලේ නෙල්ලි කැළෑවේ ..........

ඔහු

සිදාදියට උඹ ගිය පසු ඇළ දොළ ළිඳ ලග ආයේ ............

උඹේ වෙනස කථා බහට ලක් වී ඇත ගම්මානේ .........

ඇය

කියන තරම් වෙනසක් නෑ ..,

ගිහින් ආපු ආරංචිය බොරුවකි පසුගිය කාලේ ................

ඔහු

සුදු නැන්දත් මෙහි නෑවිත් ගමට ගියා පිට පාරේ ....

ගිනි අවුලනු එපා නගේ ඇයගේ හද සන්තානේ ...

ඇය

අයියේ නැන්දට කියන්න පදිංචියට උඩහේනේ ...

සිදාදියෙන් මා එන බව මල් පීදෙන බක්මාසේ ....

------------------------------

සවන්දෙන්න

මෙහි  පද රචකයා ක්‍රිස්ටි ගුණසේකරය ච සංගීතඥයා  චන්ද්‍රපාල බෝගොඩය ඔහු දකුණුලක සුප්‍රකට  බෝගොඩ සංගීත පරපුරේ සාමාජිකයෙකි. ගායනය ද චන්ද්‍රපාල බෝගොඩ සහ ශාන්තා බෝගොඩ  යුවළගෙනි.  මෙහි මතුව නැගෙන්නේ පසුව බටහිර සංගීතයෙන්   නව පරිණාමයකට පත්වෙන්නට ළංවී තිබුනු  ’70 දශකයේ ගුවන් විදුලි සරළ ගී’ ආකෘතියයි. මේ ගණයේ ගීත රසවින්දනයේ යෙදෙනු රිසි වූවන්, දිර්ඝ කාලයක සිට හොඳින් පුරුදු පුහුණු කොට වගාකරගත්, සංයමයෙන් සිය ශ්‍රවණෙන්ද්‍රිය මෙහෙයවා ගත්, රසිකත්වයකින් යුක්ත විය යුතුමය. 

ඒ වින්දන කලාව 90 දශකයෙන් සිට කෙමෙන් පරිහාණිය කර එළඹ වර්තමානයේ පුර්ණ ලෙස වියැකි මියැදෙන්නට ආසන්නය. 

ඔන්චිලි ’වාරම් කවි’ ’පත්තිනි දෙවගන’ වෙත පුද කෙරෙන බුහුමනකි. යාතු කර්ම විශේෂයක් ලෙස ’ගැමියන්’ සළකනු ලබයි. ඒවා ගායනා කරන්නට නියමිත ’ලය’ අනුව ඔවූහූ කන්ඩායම් සැදී ඔන්චිලි පදිමින් ඒවා ගායනා කරයි. ඒවා සුභ නැකැත් වේලාවන් වෙන්කරගෙන නියමිත පුද චාරිත්‍ර විධි අනුගමනය කිරීමෙන් පසුව සකස්කරගනු ලබන අතර සාමූහිකව එක්රොක් වී තමන්ගේ ’වාරය’ ලබාගනිමින් පදින අතර ඇතැම්විට දෙදෙනෙකු ද ඊට වැඩි ගණනක්ද එකවර පදින අවස්ථාවන් ලංකීය ඔබ දැක ඇතුවාට සැක නැත.

ඔන්චිලි වාරම් කවි ගණනාවකි. ඒවා ශ්‍රාස්ත්‍රානුකූලව නියමිත ’ළය’ පිහිටුවා ගායනා කරන්නේ කෙසේද යන්න පහත දැක්වෙන අධ්‍යාපනික වීඩියෝව පෙන්නුම් කරයි.


------------------------------

නරඹන්න යු තලයෙන්


------------------------------

70 දශකයේ යෞවන යෞවනියන්ගේ සිත් රංජනය කරමින් ඔවුන් වේගරිද්ම බටහිර ගී රසයෙන් මත් කල ’ත්‍රී සිස්ටර්ස්’ ගායිකාවන්ගේ නායිකාව 1969 දී වසර 19 ක් පමණක් වියැති යුවතියක් ව ’දිල්හානී දුවනී’ ගායනා කරමින් කරළියට පිවිසියාය. එදත් අදත් ඇයව රසිකයන් හඳුනන්නේ එවැනි වේගරිද්ම පොප් ගී ගායිකාවක් ලෙසය. එහෙත් ...? ඇය ගුවන් විදුලි හඬ පරික්‍ෂණයෙන් සමත්ව ජය කෙහෙළි නංවා ’ඒ’ ශ්‍රේණියේ  සරළ ගී ගායිකාවක් ලෙස වර්ගීකරණය වී සිටි බව දැන හැඳින ගත්තෝ ඉතා අල්පය. එදවස ගුවන් විදුලිය සිංහල ජන සංගීතයේ ප්‍රගමනය පිනිස මහත් මෙහෙවරක නිරත වූයේ එහි දුරදක්නා නුවනින් හෙබි පාලක බලධාරීන්ගේ මග පෙන්වීමෙනි. ජන සංගීත පර්යේෂණයේ මහ විද්වතෙකු ව සිටි දිවංගත සී ද එස් කුලතිලක එහි නියමුවා ලෙස කටයුතු කරමින් එනමින් එහි විශේෂ අංශයක් පිහිටුවා කටයුතු කරන ලදීන් නිතිපතා දිවයිනේ සතර දිග්භාගයෙන් එක්රැස් කරගත් ජන ගී ප්‍රවිණයන් ලවා ගයා පටිගත කරවා ප්‍රතිනිර්මාණය කර ’තැටි’ මගින් ජනගත කරන්නට යෙදිනි.  

ත්‍රී සිස්ටර්ස් ගායිකා ඉන්ද්‍රානි පෙරේරා ජන සංගීත පර්යේෂණ අංශයේදී  ඔංචිලි වාර්ම ගැයු දුර්ලභ අවස්ථාවකි මේ



අර බලන්න ඉර ..........ගිරවිගේ පැටියෝ ............’

අර බලන්න සඳ ........සාවිගේ පැටියෝ ..............’

අර බලන්න රණ මොනරිගේ පැටියෝ ...............

අර බලන කවි අසනා දෙවියෝ ...........

අපි ගි සිංදු බද්‍රකාලී සමග සලොලීන් .........

තතිගූ තාතිගූ වඩි යේරුම තරි යේරිඳු පන්තේරු නනා............

------------------------------

සවන්දෙන්න

ඔන්චිල්ලා වර්ග ගණනාවක් අතර සාමාන්‍ය රැහැන් හෝ කඹ ආධාරයෙන් ගසක අත්තක ගැටගසන ඔන්චිල්ලාව හැරනුවිට සාමූහිකව සිදු කරන අවුරුදු උත්සව භූමි ආශ්‍රිතව ’කතුරු’ ඔන්චිල්ලාව ද දක්නට හැකිය. එහෙත් බොහෝ අය එවැනි වර්ගයේ ඔන්චිල්ලාවන් පැදීම අත්දැක තිබෙන්නට ඇත්තේ සැණකෙළි භුමි වල සවිකර ඇති යාන්ත්‍රික කතුරු ඔන්චිල්ලාව මගිනි. 

බටහිර ගී තනු මෙන්ම බටහිර සංගීත රටා අනුව ගී ගැයු තවත් ප්‍රවිණයෙකු වූ ’සී ටී ප්‍රනාන්දු’ ඇය ගීත කලාවට පිවිසෙද්දීද. ලාංකීය රසිකයන් අතර අතිශය ජනප්‍රසාදයට පාත්‍ර ව සිටි අතර ඔහුගේ ගීත බොහොමයක් වෙළඳ ගී තැටි ඇල්බම ඔස්සේ නිකුත් වී සහෘද රසිකයන් අතර සංසරණය විය. එහෙත් ඔහු ලංකා ගුවන් විදුලි සේවයේ ලියාපදිංචි වී ගැයු ගීතද කිසියම් ප්‍රමාණයක් ඉතිරිව පැවතුනද ඒවා අතරින් ජනප්‍රිය වුයේ අතළොස්සකි.

මෙහි කියැවෙන්නේ ඔංචිල්ලා ක්‍රිඩාව ගැන නොවුනද එය  ඒ ක්‍රිඩාව නිරන්තරයෙන් ප්‍රියකළ කුඩාවුන්ගේ සිහින ලෝකය වෙත වැඩිහිටියන් පිවිසවයි. ’පරිසරය’ වින්දනය කරන්නට යෙදුනු තත්කාලීන ’ළපැටියන්’ ගේ අනේකාකාර වූ කෙළිකවට සිනා මැද්දේ සිදුකරන පෙරළි එහි අපූරුවට පෙළගස්වා ඇත්තේ කරුණාරත්න අබේසේකරයන් විසිනි. මේ 60 දශකයේ දෙවන භාගයේ ලක්දිව සමාජයේ අසිරියයි. ගී තනු පැට්‍රික් දෙණිපිටිය ගෙනි.



ඔංචිලි චිලි චිල්ල මලේ ............

ඔංචිල්ලාවේ .... වැල්ල දිගේ ..............

එන්න මලේ නෙල්ලි කැළැවේ..............

පේර දොඩම් පැණි රඹුටන් හිඹුටු ඉදින්නේ..................

ලේනෝ ගිරව් රිළා පැටව් ඒවා සොයන්නේ ...........

කුරුඵ කොබෙයි කිචි බිචි ගා මුකුඵ කරන්නේ..

සුරංගනා ලෝකෙද මේ පුංචි ළමුන්නේ.............

ඈත එහා මූදේ ඔරු පාරු ඇදෙන්නේ ....

වැල්ල පුරා රැල්ල ගලා බෙල්ලෝ දිළෙන්නේ

මාඵ පැටව් කැරළි ගැසේ පෙරළි කරන්නේ...

වෙරළෙ තමයි පුංචි ළමයි ගෙවල් තනන්නේ...........

වනන්තරේ අනන්ත වූ මල් පිබිදෙන්නේ ...

හෙමින් සැරේ සුරංගනාවන් මෙහි එන්නේ ...

මල් සිඹලා සුවඳ උළා පාට දමන්නේ..,

මොකද අනේ ඔවුන් අපට හාදු නොදෙන්නේ ....

------------------------------

සවන්දෙන්න

වර්තමානයේ මෙවැනි නිර්මාණ බිහිවන බවක් පෙනෙන්නට නැත. ඊට හේතු සාධක ගණනාවකි. සන්නිවේදන විප්ලවයකට නතු වෙමින් සිඝ්‍රයෙන් විපර්යාසයකට පත්වෙමින් යන වත්මන් සමාජයේ දරුවන් මෙන්ම වැඩිහිටියන්ද නිරත වන්නේ ජීවන අරගලයකය. මේ ගීත බිහිවු යුගය හා සැසැඳීමේදී වත්මන් මිනිසාට භෞතික අවශ්‍යතා අපමණය. ඒවා සපුරාගන්නට නම් ඉපැයීම සිදුකළ යුත්තේ තමන් මිනිසෙකු ව මේ පොළෝ තලයේ බිහිව සිදුකළ යුතු යහපත් ක්‍රියා බොහොමයක් කැප කරමිනි. ඔවුනට සෞන්දර්යය වින්දනය කිරීමට, සාහිත රස සාගරයේ කිමිදෙන්නට අවැසි විවේකය ඔවුන් විසින්ම අහිමි කරගෙන, මානසික අවපිඩනයට ලක්ව දිවි ගෙවති.

කෙසේ වෙතත්, දෛවෝපගතව මේ සොඳුරු රසයට ගැති ව ළැදිව එහි රසය සොයා සැරිසරන අතළොස්සක් වු වත්මන් යෞවන පරපුර වෙත මෙම අතීත ගී රසදහර පුදකරන්නට සිත්විය

                                                       විරාමයකි



Thursday, December 8, 2022

Muwan Pelessa මුවන් පැළැස්ස අතීතාවලෝකන පුවත

 ’පුබ්බඩයා’ හෙවත් ’ඇටගෙම්බා’ ඇතුඵ පිරිස ගේ අන්දරය - 1979 - 1983

1983 ජූලි මස ගෙවි යද්දී සිංහල සිනමාවට සේවය කල ද‍්‍රවිඩ ජාතික කාර්මික ශීල්පීන් ඇතුඵ වැඩි පිරිස ඉන් ඉවත්වී මෙබිම ද හැරදා යද්දී සිනමාශාලා ගණනාවක්ද චිත‍්‍රාගාර සහ ඒවයේ සංරක්‍ෂනය වෙමින් පැවති සිනමා සේයාපට ද යළි පිළිසකර කළනොහැකි ලෙස අභාවයට ගියේය. 

ඉන් තෙමසක් පමණ ගත වෙද්දී කෙමෙන් සිනමා කර්මාන්තය පිබිදීමේ සළකුණු පෙනී ගියද එය ඉහත ව්‍යාසනයෙන් පෙර තිබු තත්වයට පැමිණීයේ යැයි කිව නොහැකිය.  බොහෝ සිනමා ශාලාවල රාත‍්‍රි සිනමා දර්ශනය අවලංගු වි පැවතින. 


ලංකා ගුවන් විදුලියෙන් එදවසද විසුරුවා හරිමින් පැවති දිර්ඝතම සහ ජනප‍්‍රියතම මාලා නාටකය ’මුවන් පැළැස්ස’ ඇසුරෙන් නිර්මාණය කරන ලද සිනමා පට ද එහි නිෂ්පාදකයන් හට ධනඋල්පතක් වන්නට ඇත. එහි 60 දශකයේ වෙඩික්කාරයා පසුව 70 දශකයේ කදිරා බවට පත්වී පසුව 80 දශකයේදී ’වීරා’ බවට රූපාන්තරණය විය. 

1983 ඔක්තෝබර් මස 13 දින සිකුරාදා දින දිවයින පුරා ප‍්‍රදර්ශනය කෙරුනේ පෙරකී ’වීරා’ ’කෝරළේ මහත්තයා’ ’මැණීකේ’ ’ගුරුන්නාන්සේ’ සහ ’පිනා’ ඇතුඵ ගම්වැසියන්ගේ මනංකල්පිත ජීවන අන්දරයයි. 

ඒ සිනමාහල් ලැයිස්තුවට දැනට අවිද්‍යාමාන මහනුවර ’වේල්ස්’ සිනමාහල ද ඇතුළත්ය. ඒ භූමිය දැනට කැන්ඩි සිටි සෙන්ටර් ආයතනයට යාබද රථගාලක් ලෙස භාවිත කෙරේ.  මහනුවර අවට ගම්වලින් රැුස්කකා එක්රොක් වූ මුවන් පැළැස්ස ගුවන් විදුලි අසන්නන් සහ ඔවුන්ගේ පවුල්වල සාමජිකයන්ගෙන් සිනමා ශාලා දර්ශනවාර පීරි ඉතිර ගියේය. ඇතැම් දිනවල දර්ශන වාර 05 ක් ද ඉක්මවා ප‍්‍රදර්ශනය කරන්නට යෙදුනේ, එක් දර්ශනවාරයක ප‍්‍රදර්ශනය ඇරඹි පැයක් ගතවූ විට සිනමාහලේ පිටත දිගුපෝලිම් වල රැුඳි සිටින පේ‍්‍රක්‍ෂක ජනයා වෙත ඊලග දර්ශනයේ ප‍්‍රවේශ පත‍්‍ර නිකුත්කරවා ඔවුන් සිනමාශාලාව තුලට කැඳවා එහි ශාලා දොරටු විවෘත කෙරෙන කොරිඩෝවේ රඳවා තබා ගනිමිනි. ඒ නිසා ඔවුනට සිනමා දර්ශන නැරඹිම කෙසේ වෙතත් එහි හඞ පටය සහ ගීත පැහැදිලිව රස විඳිමේ අවස්ථාව හිමිවිය. ඔවුනතර මේ ලියුම්කරු ද විය.

එහි එවැනි දැඩි තදබදයකට ලක් වන්න සිදු වූ දෙවන අවස්ථාව එයයි. පළමුවැන්න ඊට වසර 04 කට පෙර 1979 දීය. ඒ මුවන්පැළැස්ස ’පළමුවන කොටස’ යි. එහි එදවස නිරතුරු තිරයේ දිස්වුනු වෙනත් සිනමා පට මෙන්ම ’කඵ සුදු’ සිනමාපටයකි. 

’වීරා’ ට අභියෝග කරන්නට බියගුඵ ’කෝරළේ’ (හියුගෝ ප‍්‍රනාන්දු* විසින් සිය කටකාර ඇඹේනිය වු ’මැණිකේ’ (රත්නාවලී කැකුණවෙල* ගේ සිදාදියේ සිටි මලයන්ඩිය (පුංචි ආරච්චිල මහත්තයා - ජෝ අබේවික‍්‍රම* විසින් ගම්මානය ත‍්‍රාසයට පත් කරමින් බීමත්ව ඇවිද යමින් කරණ බැණ අඩගැසීම් පැහැදිලිව දෙසවන වැකිණි. ඒ අතර පිනා (ෆ්‍රෙඩී සිල්වා* ගේ නෝංජල් කේලම් බස් ද අතරින් පතර විය. කොරිඩෝවේ රැුඳි සිටි පේ‍්‍රක්‍ෂක ජනයා ගුවන් විදුලියෙන් අදාළ කොටස ප‍්‍රචාරය වෙද්දී සිය චිත්තරූපාවලියේ සටහන් කරගත් චරිත යළි පණගන්වා ගන්නට එය කදිම අවස්ථාවක් විය. 

’ආචාර්ය පේ‍්‍රමසිරි කේමදාස’ එදවස සිංහල සිනමා සංගීතයේ දැවැන්තයෙකු බවට පත්වී සිටියේය. ’මුවන් පැළැස්ස’ දෙවන කොටස එහි අනෙක් දැවැන්ත චරිතය වු ’සරත් දසනායක’ විසින් සංගීතවත් කරන්නට යෙදුනු අතර තෙවැන්න සහ පළමුවැන්න ’කේමදාස’ තනු නිර්මාණයෙන් හැඩවැඩ විය.

චරිත

කෝරළේ මහත්තයා - හියුගෝ ප‍්‍රනාන්දු

මැණිකේ - රත්නාවලී කැකුණවෙල

වීරා - රවින්ද‍්‍ර රන්දෙණිය

තිසා - මාලිනී ෆොන්සේකා

පිනා - ෆ්‍රෙඩී සිල්වා

ඩිංගි ගුරුන්නාන්සේ - ගැමුණූ විජේසූරිය

වානිජකරණයට හසු වන්නට පෙරතුව ලාංකීය නෙඉඳුල් ගම්මානයක තතු රැුගත් රූපරාමු රැුසකින් ’මුවන් පැළැස්ස තෙවැන්න වර්ණවත් විය.  එහි චරිත නිර්මාණය කෙරුනේ අනාදිමත් කාලයක සිට  සෙසු ලෝකයාගෙන් හුදකලාව පවතින සාම්ප‍්‍රදායික ලංකීය ගැමි සමාජයේ දිවිගෙවු චරිතයන් අනුකරණයෙනි. එවන් ගමක බොහෝවිට ’දාමරිකයන් රැුළක් සහ එහි නායකයා’ ’නෝංජල් අවිහිංසකයන්’ ’බොහෝ ඇසු පිරූ තැන් ඇති වැඩිහිටියන්’ සිටියහ.  මුවන් පැළැස්ස ගමේ පන්සලේ පිංකමකට ගැමියන් සහභාගිවන්නට නියමිතව තිබින. ගම්මානයේ කුඩා දරු දැරියන් එක්රැුස් වී පන්සල් භූමිය කොඩිවැල් වලින් සරසමින් සිටිද්දී පසුබිමින් වාදනය වන ගීතයකි. ’කේමදාස’ ගුවන් විදුලි සහ වෙළඳ තැටි නි්ර්මාණයන් වෙත හඞින් ජීවය කවමින් සිටි නැසිගිය ප‍්‍රවිණ ශීල්පිනී මාලිනී බුලත්සිංහල ඇතුඵ ළමා පිරිස විසින් එය ගයනා කරන්නට යෙදිනි.


බුදුරැුස් මල් පිපෙන සමේ .................

බුදුරැුස් මල් සුවඳ දැනේ ..................

දහසක් මල් පිපෙන ගමේ ................

දහසක් මල් ඔබයි පුතේ .................


ගැයුම - මාලිනි බුලත්සිංහල ඇතුඵ පිරිස

සංගීතය - ආචාර්ය පේ‍්‍රමසිරි කේමදාස

ගී පද - ධර්මසිරි ගමගේ

-----------------------------------

මෙතැනින් අසන්න


’මුවන් පැළැස්ස’ ගුවන් විදුලි ශ‍්‍රාවකයන් හට හුරු පුරුදු චරිතයන් ම සිනමා නිර්මාණයන් සඳහා ’හඞ’ මුසුකිරීම නිසා ඒවා නරඹන ඔවුන්හට තමන් නිවසේ ගුවන් විදුලියේ රසිවිඳි ශ‍්‍රව්‍යමය මාලා   නාට්‍යයේ දෘෂ්‍යමය වින්දනය සිනමා කෘතියේදී විඳ ගන්නට ඇතත් එයින් එක් එක් ශ‍්‍රාවකයා සිය මනසේ චිත‍්‍රනය කරගෙන සිටි එකී චරිත ස්වභාවයන් සහ ඒවයේ පෞරුෂයන් හට සිනමාපටය විසින් එක්තර මට්ටමකට හානි සිදු කරන්නට ඇති බව පැවසිය හැකිය. ඊට අමතරව, බහුතරයන් ගැමි ජනතාවම වු ගුවන් විදුලි රසිකයන් හට එහි හුවමාරු වෙන දෙබස් තමන්ගේ එදිනෙදා ව්‍යාවහර බසට ඉතා සමීප වීම යන මේකරුණ නිසාද එය ඔවුන්ගේ හදවත් හි නොමැකෙන සළකුණු සටහන් කරන්නට ඇත.

ආරච්චිල - කෝරළේ මහත්තයා (විජේරත්න වරකගොඩ)

මැණීකේ - (රත්නාවලී කැකුණවල)

කදිරා - විරා - (වික්ටර් මිගෙල්)

ගුරුන්නාන්සේ සහ පිනා ද්විත්ව චරිත (ගැමුණු විජේසූරිය)

 මුවන් පැළැස්සේ චරිතාංග නංඵවන් ගේ මතු දැක්වුනු පාරිභාෂික වදන් කෝෂයෙන් උපුටාගත් නිදසුන්. 1960 දශකයේ සිට මෙම කථාංගයේ රචකයන් ව සිටි වෛද්‍ය ’මුදලිනායක සෝමරත්න’, ’වික්ටර් මිගෙල්’ ’ශ‍්‍රී නිමල් පද්මකුමාර’ ඒවා නොමදව සිය දෙබස් ඛන්ඩයන්හි ඇතුළත් කිරීමට වගබලාගත් අතර එයින් එහි තාත්විකබව මනාව රැුකගත්හ.

කිරිමෙනෙල් (අපරාධමය)

දඞු කඳේ ගහනවා (පුරාතනයේ සිට පැවතෙන, පාදයන්ගේ වළලුකර අසලින්  බරැුති ලී දඞු යුගලයකට සිරකර තැබිම)

පතබෑවෙනවා (වෙඩි වැදි වැටෙනවා)

සෝලි වැටෙනවා (දෝෂාරෝපනයට ලක්වීම)

කඵකුඩු බස්නය (වෙඩි පහර)

හිමේ (මහවනයේ)

සීවරං දෙයියන් (සතරවරම් දෙවියන්)

කෝලිත්තං කොරනවා (උකුඵ මුකුඵ කරනවා)

මුලිච්චි වෙනවා (මුණ ගැහෙනවා)

මහඋඵ ගෙදර (බන්ධනාගාරය)

කොලනැති ගහ (එල්ලුම් ගහ)

වින්නැහිය (විපත)

කොටාබානවා (බුදිනවා)

(ගැමි ’වාග්කෝෂය’ ඉතා පුඵල්ය එය එසේම පළාතෙන් පළාතට තරමක් වෙනස්ය. ඒවා ලැයිස්තු ගත කරන ලද ග‍්‍රන්ථාලිය ද ඒ නිසා විසල්ය)

හම්බන්තොට දිසාපති ධුරයේ කටයුතු කළ ’ලෙනාඩ් වුල්ෆ්’ ගේ බැද්දේගම නවකථාවේ ද සඳහන් කර ඇති ලෙස, ’අහිංසක අසරණ ගැමියන්’ (එමි ’සිළීඳූ‘ නම් වු චරිතය විමසන්න*  සතු දේපොළ සහ ඉඩකඩම් අසාධාරණ ලෙස කොල්ලකෑමේ යෙදුනු පාලක පැළැන්තිය ’ආරච්චිල සහ ඔහුගේ සහචරයන්’ ය. මුවන් පැළැස්සේ කෝරාළ ද ඒ කටයුත්තේ යෙදෙයි. ’වීරා’ ඊට එරෙහිව නැගි සිටින බලවේගයයි. කෝරාළ ගේ මස්සිනා වූ ’පුංචි ආරච්චිල’ ද ’වීරා’ ද ේම වෙනුවෙන් ගැටෙයි. ඒවා සමථයකට පත් කරන්නට ඇතැම් විට ගම්මානයේ සූරුපී එහෙත් නිර්භිත ’තිසා’ (මාලනී ෆොන්සේකා) මැදිහත් වෙයි.

’තිසා’ ගේ ධෛර්යසම්පන්න භාවය නිරතුරුව ’ගුරුන්නාන්සේ’ ගේ පැසසුමට ලක්වෙයි. කෝරළේ මහත්තයාගේ ව්‍යාජ ගර්වය නිරතුරුවම ඔශුගේ ඇඹේනිය වූ ’මැණීකේ් ගේ පරිභවයට ලක්වෙයි. ඇය බොහෝ විට ඔහුට ’පුබ්බඩයා’  ’ඇටගෙම්බා....’ වැනි අපහසාත්මක වදන් වලින් දමා ගසද්දී බාල මහඵ තරුණ වැඩිහිටි සිනමා පේ‍්‍රක්‍ෂකාගාරය සිනමාහලේ පියස්ස ගැලවි යාදෝ යැයි සිතෙන පරිදි හඞනගා සිනාසෙමින් මහත් විනෝදයක් ලබයි. .  (මුවන් පැළැස්ස’ නරඹන්නට මෙකි සෑම වයස් ඛාන්ඩයක සාමාජිකයන් පැමිණ සිටියහ. නිවස්වල දී පවා ඔවූහූ ඊට සවන්දුන්නේ පවුල් පිටිනි එහෙත් තමා ආශාවෙන් සවන්දුන් දැනටමත් එනම් සිනමාපටය තිරගත වන අවධියේ පවා සවන් දෙන නාටකයට සෙස්සන්ගේ ප‍්‍රතිචාරය  ද නියම ලෙස අත්විඳගන්නට ඔවුනට මෙහිදී අවස්ථාව ලැබී තිබුනි.)

සැබැවින්ම මුවන් පැළැස්ස ශ‍්‍රාවකයන්ගේ ද සිනමා ලෝලීන් ද විනෝදමත් කලේ ’පිනා’ නම් වු නෝංජල් එහෙත් ඇතැම් අවස්ථාවලදී විචක්ෂණශීලී ව ක‍්‍රියා කරන චරිතයට වඩා ’මැණීකේ’ විසින් ’කෝරාළ’ වෙත දමාගසන අපහසාත්මක වදන්ය. ඒ අනුව මුවන් පැළැස්ස සිනමා කෘති ත‍්‍රිත්වයේම ’උපහාසාත්මක’ චරිතය වුයේ ’නෝංජල් පිනා’ නොව මෙකී ’කෝරාළ’ මහත්තයාය. එයින් මෙම නාටකයේ නිර්මපාකයා ගම්මානයේ ’වෙදදැරා’ හැරුණුවිට ප‍්‍රමුඛතම ’ප‍්‍රභූවරයා’ වූ ’කෝරාළ’ පරිභවයට ලක්කරයි. මෙම කථාංගය ගැමි ජනතාව අතරට යන්නට එකී කාරණය ද හේතුභූත වන්නට ඇත. මක්නිසාද යත් සැබෑ දිවියේදී පරිභවයට ලක්කරන්නට සිහිනෙනුදු නොසිතන සිය ගම්මානයේ ප‍්‍රභූවරයා මෙහිදී එය සිදුවනු අත්දැක කිසියම් ආකාරයක ආත්මතෘප්තියක් ලබන්නට හැකි වූ නිසා බැවිනි. 

50-80 දශකයන්හි බොහෝ ලාංකීය සිනමාපට විසින් ගමේ බලපුඵවන්කාර ධනවත් ප‍්‍රභූ දාමරිකයා එහි සාමාන්‍ය තරුණයෙකුගේ අණසකට තාවකාලිකව හෝ නතු කරගනී. එය මනංකල්පිත කථාවකින් හෝ සිදුවන දකින සාමාන්‍ය පේ‍්‍රක්‍ෂක දනන් පෙරකී චරිතය අරභයා සිය සන්තානයේ නිදන් ව ඇතී වෛරී සහගත ආවේග පිටකර දමති. 

එහෙත්  මැදපෙරදිග රැුකියා උල්පත, විවෘත ආර්ථක ක‍්‍රමවේදය නිසා 80 දශකයේ සිට වේගයෙන් විපර්යාසයකට ලක්වූ ලාංකීය ’ගම්මානයේ’ කුල ධූරාවලිය ද පංතී භේදයද ක‍්‍රම ක‍්‍රමයෙන් වේගයෙන් දිය වී යමින් පවතින වර්තමානයේ මතුකී වෘතාන්ත ආකෘතිය තවදුරටත් වළංගු නොවන බව පැහැදිළිය. වත්මනේ අර්ධ නාගරිකත්වයට ගොදුරු වූ ගම්මානයේ වෙසෙන්නේ එහි වතු වෙන්දේසියට ලක්ව ඒවා අත්පත් කරගනිමින් බාහිරින් සංක‍්‍රමණය වූ නන්නාදුනන පිරිසකි. ඔවූහූ අතර එදවස ගම්මානයේ පැවති අන්තර් මානව සම්බන්ධතා අවමය. බටහිර පන්නයට අනුව ඔවූහූ ’හුදකලාව’ වෙසෙන්නට ප‍්‍රිය කරති. 

’මුවන්පැළැස්ස’ ගුවන් විදුලි නාට්‍යයේ අතීතාවර්ජනය

50 දශකයේදී හක්ගල්ලේ පී කේ ඩී සෙනෙවිරත්නයන් ලියූ ’සිකුරු තරුව’ කොටස් 218 කින් අවසන් වී ගිය පසු, ගුවන් විදුලි බලධාරීන්ට ඒ අඩුව සපුරාගැනීමේ භාරදුර කර්තව්‍යය ඉටු කර ගැනීමේ අවශ්‍යතාවය ඇති විය. (1952-1957) එය ලාංකීයයන්ට ඉතා හුරු පුරුදු ’ගැමිදිවිය’ අළලා නිර්මාණය කෙරුණු නිසා යළිත් ඇවැසි වුයේ ඒ ආකෘතියේ ම ආදේශකයකි. එදවස ගුවන් විදුලි අධ්‍යක්‍ෂ ජනරාල් ’එස් බී සේනානායක’ විසින් ඒ සඳහ වෙදැදුරු මුදලිනායක සෝමරත්න’ ට ඇරයුම් කර සිටියේ ඔහු ඒ වකවානුවේදී ද ඒ රාමුවට කොටුවු ගුවන් විදුලි නාට්‍ය රචනයේ යෙදුනු නිසා බව කියැවේ. 

’සිකුරු තරුව’ බඳු මාලා නාට්‍යයක් අඛන්ඩව රචනා කීරිමේ අභියෝගයට පුර්ව සුදානමක යෙදුනු ඔහු ලාංකීය ගැමි ජීවන රටාව සහ පරිසරය හොඳින් අධ්‍යයනය කරන්නට යෙදිනි. එය සැබැවින්ම සංකීර්ණ මානව ශාස්ත‍්‍ර ගවේෂනයක් වන්නට ඇත. ’ඇදැහිලී - සිරිත් විරිත්’ ’ජන ගී සහ කථා’ ’යාදිනි - යන්ත‍්‍ර මන්ත‍්‍ර ගුරුකම් සහ අභිචාර විධි’, ’රෝග සහ ආබාධ සුවකිරීමේ කලාව’, ’පරිපාලනය’, ’ගැමි වහර’ ’නැළවිලි ගී සිංදු’ 



වලින් සමන්විත වු එය සංකීර්ණ ජාලයකි. ඒ සඳහා ඔහු තෝරාගත් ආදර්ශ පරිසර පද්ධතිය වූයේ මතු සඳහන් ලෙසින් බාහිර ලෝකයා හා අවම සබඳතා පැවැත්වූ හුදකලාව වෙන් ව පැවති උඩරට පළාතේ මාතලේ පරිපාලන දිස්ත‍්‍රික්කයේ ලග්ගල, කයිකාවල  මෙන්ම මහනුවර ට ඔබ්බෙන් වු ’මිනිපේ’, ’මහිංයගනය’, ’මි මුරේ’ ’මැද මහනුවර’ වැනි පදෙස්ය. 

මෑත කාලීන 90 දශකයේ පවා මේ ගම්මනායන්හි ස්ථිර ව දිවිගෙවු වැසියන්ගේ ජනවහර සහ සිරිත් විරිත් මතුනොව ඔවුන්ගේ ඇඳුම් පැළඳුම් පවා සංකර නොවි පැවතීම හේතුවෙන් ඔවූහූ නාගරික පරිසරයකදී පවා සෙස්සන්ගෙන් වෙන්කොට හඳුනාගැනීමේ හැකියාවක් තිබිනි.

ගැමියන් විසින් හේන් වගාව සඳහා තාවකාලිකව වනගහනය එළිපෙහෙළි කරගත් බිම්කොටස මිනින්දෝරු වාර්තාවන්හිදී ’පැළැස්ස’ නමින් සඳහන් කෙරෙන්නට යෙදුනු බව කියැවේ. හම්බන්තොට දිසාවේ සටහන් වී තිබුනු එවැනි ’පැළැස්ස’ ගණනාවකට පසුව විශේෂන පද යාවි පවතී එයින් වඩාත් චිරප‍්‍රසිද්ධ ’අගුණකොළපැළැස්ස’ ය. එවැනි ’පැළැස්ස’ කට පිවිසි ’සෝමරත්න’ මහතා හට ඒ හරහා දිවගිය ’මුවෙකු’ ඇසගැටී එතැන් පටන් ඔහු රචනා කරන්නට යෙදෙන මාලා නාටකය ’මුවන්පැළැස්ස’ ලෙස නම්කෙරිනි.

1964 වසරේ ගුවන් විදුලි අසන්නන් හට ’මුදලිනායක සෝමරත්න’ ගේ ’මුවන්පැළැස්ස’ මුල්වරට කණ වැකිනි. එහි චරිතයන් හට පණපෙවූවන් එතැන් හි සිට අඛන්ඩව සත්වසක් (1971* සතිපතා එක්රැුස්ව කොළඹ ලංකා ගුවන් විදුලි මුලාස්ථානයේ මැදිරියේ සවිකර තිබු දැවැන්ත මයික‍්‍රෆෝනය වට පෙළගැසෙන්නට සිදුවිය. 

නෙතලි නානායක්කාර - බිනරමලී

විජේරත්න වරකාගොඩ - මැක්වුඩ් නම් සුදු නිලධාරියා සහ පසුව ආරච්චිල

මුදලිනායක සෝමරත්න - සුදුබන්ඩා

ගැමුණූ විජේසූරිය - වෙදමාමා

වික්ටර් මිගෙල් - වෙඩික්කාරයා

රත්නාවලී කැකුණවෙල - එතනහාමි

1971 දී වෛද්‍ය මුදලිනායක ’ඇමෙරිකාව’ බලා පිටත්වූයෙන් ලාංකීය ජනප‍්‍රියතම සහ එකම විද්යුත් මාධ්‍යයේ ජනාදරයට පත් එකම නාට්‍යය නෑසි ගියේය. ශ‍්‍රාවකයන් ගේ නොසන්සුන් තාවය අවබෝධකරගත් ගුවන් විදුලි මාධ්‍ය දැවැන්තයා වූ ’තේවිස් ගුරුගේ’ මහතා ඒ පිටපත නැවත රචනා කල හැකි අයෙකු විදැයි ’මුවන් පැළැස්ස’ ශිල්පීන් රැුස්කරවා විමසන ලදින්, ඒ කටයුත්ත එහි පළපුරුදු සාමාජික ’වික්ටර් මිගෙල්’ ගුවන් විදුලි ශිල්පියා විසින් භාරගන්නා ලදී. 1971 මැදභාගයේ සිට එය යළිත් අඛන්ඩව ප‍්‍රචාරය වන්නට පටන්ගත්තේ ඊට ආවේනික සංගීත ඛන්ඩය පෙරටුකොටගෙනය.

------------------------------

එතැන් හි සිට වෙඩික්කාරයා ’කදිරා’ ලෙසත් එතනහාමි ’මැණීකේ’ ලෙසත් මෙන්ම ආරච්චිල ’කෝරළේ මහත්තයා’ ලෙසත් වෙදමාමා ’ඩිංගි ගුරුන්නාන්සේ’ යළිඋපදින්නේ  මුදලිනායක සෝමරත්නයන්ගේ බුද්ධිමය දේපොළ ගැටඵව නිරාකරණය කරගන්නට සිදුවිම නිසාය. එහෙත් එයින් ශ‍්‍රාවක වින්දනයට අබමල් රේණුවක හෝ හානියක් නැත. ඔවුනට සිය නාට්‍ය පිපාසය සංසිඳවා ගන්නට අවැසි වුයේ කුමනාකාරයේ හෝ ’ගැමි වෘතාන්තයකි’.  ඒ ප‍්‍රවණතාවය අදටත් එසේමය වෙනස ’ගුවන් විදුලියේ’ කාර්යභාරය ’රූපවාහිනිය’ විසින් භාරගැනීම පමණකි. උක්ත පිපාසය සංසිඳවාලන්නට දැන් හතු පිපෙන්නාසේ බිහිවි ඇති රූපවාහිනි නාලිකා එදාමෙන් ’සතිපතා’ නොව ’දිනපතා’ එකී වගකීම ඉටුකරදෙන්නට සැදී පැහැද සිටින්නේ එදාට වඩා සිය දහස් ගුණයකින් කාර්ය බහුල සාමාජයේ සාමජිකයන්ගේ අමිල කාලය කබාසිනියා කර දමමිනි.

රත්නාවලී කැකුණවල ප‍්‍රවිණ ගුවන් විදුලි ශීල්පිනිය ගේ දෙටු සොහොයුරු ’වික්ටර් මිගෙල්’ ශිල්පියාණන්ගේ අභාවය සිදුවු 1994 වසරේ දී, ’මුවන්පැළැස්සේ’ කාර්යභාරයේ භාරදුර බව සෑහෙන පමණකින් තුනි වී තිබිනි. ඒ වනවිට ද ලංකාවේ ගුවන් විදුලි ශ‍්‍රාවකයා රූපවාහිනි නාලිකා තුනකින් ග‍්‍රහණයට ගෙන සිටි බැවිනි. එහෙත් ’ශ‍්‍රී නිමල් පද්මකුමාර’ විසින් ඒ කටයුත්තද නොනැවතී කරගෙන යෑමේ වගකීම කරට ගත්තේ එය ආසියානු ගුවන් විදුලි ඉතිහාසයේ වාර්තාගත දිර්ඝතම මාලා නාටකය බවට පත් කරමිනි.

මෙම වැඩසටහන ඇතැම් විට එදාමෙදාතුර කිසියම් හෝ රූපවාහිනි නාලිකාවක ප‍්‍රචාරය කරන්නට යෙදුනු ජනප‍්‍රියතම ටෙලිනඵව ද අභිබවා කිහිප ගුණයකින් ජනප‍්‍රියව පැවති බවට නිදසුන් බොහෝය.  ඇත්තෙන්ම එහි මිහිරෙන් අනුනය. මේ චරිතයන්ගේ රූපකාය නිරන්තරයෙන් එක් එක් ගුවන් විදුලි අසන්නාගේ මනසේ ඇඳි ඔහුටම ආවේනික රුවකින් සමන්විත විය. 1969 සිනමාවට මුලින්ම මේ අරභයා සැපත්වුයේ මුවන් පැළෑස්ස නොව ’බිනරමලීය’ ය. ඒ වෙද්දී මෙකී මාලානාටකයේ ’බිනරමලී’ චරිතය ඇසුරෙන් ගුවන් විදුලි ගීත පවා එළිදුටුවේය.


රන් රැුස් කෙඳි - දසත විදා අහස්තලේ මැද

තරුමුතුහර ගෙළ පළඳා  - වලා සේල ඇඳ ...

බිනරමලී එක්ක එන්න බිනරමහේ මැද ....

පායාපන් මගේ පැලට පායාපන් සඳ ....

රෝහිත විජේසූරිය සංගීතවේදියා ඇතුඵ පිරිස එය ගයනා කරන්නට යෙදුනු අතර ගී පද රංජිත් හේවාබටගේ විසිනි. (1967 පමන)

----------------------------

මෙතැනින් සවන්දෙන්න

බිනරමලී තිරයේ ඇඳි හරියටම දශකයක් ගෙවෙද්දී 1979 වසරේදී ’මුවන් පැළැස්ස’ සිනමා පට මාලාවේ පළමුවැන්න කළඑළි දුටුවේ ’ධර්ම ශ‍්‍රී කල්ෙද්රා’ සිනමා වේදියාගේ නිර්මාණයන් ලෙසිනි. එහි ඒ යුගයේ මුවන්පැළැස්ස ගුවන් විදුලි නාටකයේ යුවතියගේ චරිතය ’නාමලී’ මතුවි ආයේය.

සිනමාපටය ඇරඹෙද්දී උක්කුබන්ඩේ සහ නමලී දියමත පැදයන ඔරුවක රැුඳෙමින් මෙම ගීතය ගයන්නේය. 


පාඵගමේ පාඵපැලේ පාලු මකන්න ........

ආසයි මම ලගදිම ඔබ කැන්දන් යන්න .......

පමානොවි ඒ අදහස ඉටුකර ගන්න ......

ලගදීම ඔ්නෑ බව කියන්න සහේට ගන්න .............

(ටී එම් ජයරත්න සහ මාලිනි බුලත්සිංහල)

--------------------------

මෙතැනින් සවන්දෙන්න

’නාමලී’ ගම්මානයේ සෙසු ළඳුන් සමග දියනාන ජවනිකා පෙළක පසුබිමින් වැයෙන්නේ මෙම ගීතයයි

නාමලි කුමාරි නාමලෙන් උපන්නදෝ ..........

නාරිලතාවී ..ඉරෙන් හඳෙන් උපන්නදෝ ..............

(මාලිනි බුලත්සිංහල, නිරංජලා සරෝජිනී ඇතුඵ පිරිස)

---------------------------

මෙතැනින් සවන්දෙන්න

සිදාදියේ වෙසෙන මිතුරු කැළ ආරච්චිල ගේ මුවන් පැළෑස්සේ නිවසට පැමිණෙන අතර එහිදී මධුවිතෙන් සප්පායම් වී ඔහු සහ මැණිකේ අරභයා ගයන ගීතයකි.

පැළඳ කඩුකස්ථාන ගමට නම්බුව ගේන .........

ගමේ ආරච්චි මැතින්දා වීරයා .................

සද්ද විද්ද කටුපුල්ලේ ගෙදර වීරයා ............

පරාද වි නෑ බඳු හපන් සූරයා ..............

වංසෙ පුජිත වුයේ රාජ පරම්පරාවේ ............

සිංහ සෙයියාවෙන් අයුක්තියට පයින් ගසන්නේ ...

රාජකාරිය දන්නේ ...........

-------------------------

ගැයුම - එම් එස් ප‍්‍රනාන්දු ඇතුඵ පිරිස

ගී පද - කරුණාරත්න අබේසේකර

තනු - ආචාර්ය පේ‍්‍රමසිරි කේමදාස

-------------------------------

මෙතැනින් සවන්දෙන්න


චරිත - 

කදිරා - රෙක්ස් කොඩිප්පිලි

මාලිනී ෆොන්සේකා - නාමලී

වොලී නානායක්කාර - උක්කුබන්ඩේ

වීනා ජයකොඩි - සිළිඳු

හියුගෝ ප‍්‍රනාන්දු - ආරච්චි 

රත්නාවලි කැකුණවෙල - මැණීකේ

ගැමුනු විජේසූරිය - වෙදමාමා

ෆ්‍රෙඩී සිල්වා - පිනා

දේවිකා කරුණාරත්න -බිසෝ

කිංස්ලි දිසානයක  -උන්ඩියා

රැුල්ෆ් විජේකෝන්  -හඳුනා

---------------------
From Left to Right

වික්ටර් මිගෙල් (කදිරා)
විජේරත්න වරකාගොඩ (කෝරාළ මහත්තයා)
නෙතලි නානායක්කාර (නාමලී -තිසා)
රත්නාවලී කැකුණවෙල (මැණීකේ)
ගැමුණූ විජේසූරිය (පිනා සහ ඩිංගි ගුරුන්නාන්සේ)
ශ‍්‍රී නිමල් පද්මකුමාර (80 දශකයේ සිට)
----------


වර්ණයෙන් එළිදුටු ’මුවන්පැළෑස්ස 02’ 1982 වසරේදී සිනමාහල් චාරිකාවේ යෙදුනේය. එහි නියමුවා තවත් ප‍්‍රවිණ සිනමාවේදියෙකු වූ ’යසපාලිත නානායක්කාර’ ය.

’කදිරා’ යහගුණයෙන් හෙබි හැඩිදැඩි තරුණයෙකු වුවද ඉඳහිට දාමරිකකම් කරන්නේ ’කෝරාළ’ ඇතුඵ පිරිස විසින් සිදුකරන අකටයුතුකම් වලට එරෙහිවය. මුලින් රංබන්ඩේ සහ කදිරා මිතුරන් වුවද පසුව විරසක ව ඔහුට විරුද්ධව කෝරාළ හා එක්ව කි‍්‍රයා කරයි. ඔහු ඇතුඵ පිරිස ගේ කුමන්ත‍්‍රණ නිසා ’කදිරා’ අවසානයේ පොලිස් නිලදරුවන්ට කොටුවන අතර ඔවුන්ගෙන් වෙඩිපහර කා මියයද්දී පවා රංබන්ඩා ට ඔවදන් දෙමින් ඔහු ගේ අකටයුතුකම් උදෙසා සමාව භජනය කරයි.

ගමේ විහාරබිමේ පැවැත්වෙන පිංකමකට ඒ දෙසට සෙමෙන් ඇදෙන පෙරහැරක ගම්මුන් පෙළගැසි ගමන් කරයි. චන්දකින්නර ජාතකය සිහිකැඳවන  ’කිඳුරු නැටුම’ එහි එක අංගයකි. ’නීල’ වර්ණයෙන් සැරසුනු කිඳුරා සහ කිඳුරිය එහි රගමින් ගමන් කළ පසු දෙදෙනා එක්ව පවත්වන නර්තන සංදර්ශනය නැරඹීමට ගම්මුන් එක්රොක්වි සිටිති. ඒ අතර ’මලී’ සහ ’රංබන්ඩේ’ ද සිටිති. නර්තනාංගය අතවාරයේ දෙදෙනා ඇස්කොණින් අදහස් හුවමාරු කරගනිති. පෙරදිග සංගීත ශෛලීය සහ සාම්ප‍්‍රදායික ජන සංගීතය ඇසුරේ නිර්මාණකරණයේ යෙදෙන්නට රිසි වු දිවංගත සංගීතවේදී සරත් දසනායකයන් එවන් ගීත නිර්මාණ ගණනාවකින් 70 දශකයේ සිනමා ගීත කලාව හැඩවැඩ කරයි.  පහත ගීතයේදී ඔහු සාම්ප‍්‍රදායික නාඩගමි සංගීතයෙන් අභාෂය ලබයි. 

 

නිල්වන ලන්දේ මල් මකරන්දේ ............

අසිරි හිමව් පෙත හොබවමිනා .........

කිඳුරු රජින්දේ මෙසඳ 

(වික්ටර් රත්නායක සහ නන්දා මාලිනී )

සංගීතය - සරත් දසනායක

නීරූපනය - ශ‍්‍රීයානි අමරසේන සමග රොබින් ප‍්‍රනාන්දු (නර්තනය කුලසිරි බුදවත්ත සහ සහය ශීල්පිනිය)

-------------------------

යූ තලයේ නරඹන්න


-----------------------

සෙසු චරිත

කදිරා - රෙක්ස් කොඩිප්පිලි

මුතු - ස්වර්ණා මල්ලවාරච්චි - 

ඩිංගි ගුරුන්නාන්සේ - ගැමුණු විජේසූරිය

මලී -  ශ‍්‍රියාණි අමරසේන

පිනා - ෆ්‍රෙඩී සිල්වා 

පිංචා මාමා - වින්සන්ට් වාස්

රංබන්ඩේ - රොබින් ප‍්‍රනාන්දු

---------------------

මුවන් පැළැස්ස මෙම කොටස උදෙසා සැකසුනු තේමා ගීතය ලියැවෙන්නේ ජෝර්ජ් ලෙස්ලි රණසිංහ නම් වු ප‍්‍රවිණ ගී පද රචක පුවත්පත් කලාවේදියා විසිනි. හිමේ ඇවිදින කදිරා ගේ දර්ශනය පසුබිමින් නාමාවලිය තිරයේ දිස්වෙද්දී ටී එම් ජයරත්න ගායන ශීල්පියා ගේ හඞ ඊට මුසුවෙයි

මුවන් පැළැස්සේ වැසියන් ගේ (සත්‍ය වශයෙන් ලාංකීය ගැමියන්ගේ)නොමද ගෞරව බුහුමානයට පාත‍්‍ර වන්නේ අයියනායක (කන්දේ) දෙවියන්ය. කුමන හෝ අවදානම් හෝ සුබ කටයුත්තක යෙදෙන්නට පළමුව ඔවූහු ඔහු සිහිකර කොළ අතු එල්ලා භාරහාර වෙති. 

ගම්මානයේ ඔබ්බනේ ඇති වනයේ (හිමේ) සැරිසැරිය යුත්තේ සැළකිල්ලෙනි එහි මරුවැල් (අඩිපාරට එල්ල කර එක්තරා උසකින් ගසක ඇටවු කොටන තුවක්කුවේ කොකා ට අමුණා ඒ හරහා ඇද ඇති ලණුපොටකි. එය මැඩීම කොකා ගැස්සී වෙඩි පහරකට ලක්විමේ අවදානමට මුහුණු පායි*  අටවා තිබෙන්නට හැකිය. 

පැණිමොර මල් පැණිමොර මල් වෙනදා මෙන් පිපේදෝ..........

තුරු මුදුනේ රස මීවද බැඳේදෝ ........

දුටුව හීන යළි හැබැහින් පෙනේදෝ..........

යන එන තැන මග මරුවැල් ඇදේදෝ .....

කන්දේ දෙවියනේ කන්දේ දෙවියනේ ..........

ලෙණගල මුදුනේ වෙසෙනා කන්දේ දෙවියනේ............

--------------------------
ගී පද  - ජෝර්ජ් ලෙස්ලි රණසිංහ 

තනු සහ සංගීතය - සරත් දසනායක

ගැයුම - ටී එම් ජයරත්න

පසුබිම් නිරූපනය - රංගන ශිල්පී රෙක්ස් කොඩිප්පිලි (කදිරා)
----------------
මෙතැනින් අහන්න 
 

මුවන් පැළැස්ස සිනමාපට මෙන්ම ගුවන් විදුලි මාලා නාට්‍යය සඳහා බරපැන ’ලින්ටන් මාස්ටර්ස් ටෙලර්ස්’ අධිපති ’මුණිදාස ද සිල්වා’ මහතා ගෙනි. එහි සියඵ සිනමාපට සඳහා රංගනයේ යෙදෙමින් හඞ මුසුකරද්දී රත්නාවලී කැකුණවල සහ ගැමුණූ විජේසූරිය සුවිශේෂීය ඔවුහු එහි පෙනී සිටිමට අමතරව හඞින් ද දායකත්වය දක්වන ලදී. සැත්තෑපස් විය ඉක්මවා යන්නට සැරසෙන ලංකා සිනමා ඉතිහාසයේ වෙනත් මාධ්‍යයකින් නිර්මිත එකම කථාංගයක් ඇසුරෙන් කොටස් ත‍්‍රීත්වයක සිනමා පට තුනක් බිහිවිමේ වාර්තාව සතු වූ අවස්ථා ද්විත්වයකි. ඒ මෙම ’මුවන්පැළැස්ස’ සිනමා නිර්මාණය සහ මහගත්කරු මාර්ටින් වික‍්‍රමසිංහ ශූරීන් ගේ තුන් ඇඳුනු නවකථා ඇසුරෙන් බිහිවු ’ගම්පෙරළිය’  ’කළියුගය’ සහ ’යුගාන්තය’ යි. ඒ අතරින්ද සතරවසක් තරම් කෙටි කාලයකදී කොටස් 03 ක් බිහිවු එකම අවස්ථාව ’මුවන් පැළැස්ස’ ය.

’මුවන්පැළැස්ස’ ගුවන් විදුලි නාටකය 80 දශකයේ මධ්‍යභාගය වෙද්දීද, එය 60 දශකයේ අත්කරගෙන තිබූ ශ‍්‍රාවක ප‍්‍රතිචාරයෙන් මදකුදු හෝ නොවෙනස්ව පැවති අතර එය සිනමා කර්මාන්තයට ධනඋල්පතක් බව දැන හැඳිනගත් ආයෝජකයන් ඒ චරිත අළලා වෙනත් සිනමාපටද නිපදවීය.

1984 වසරේ තිරගත වූ ’බිනරි හා සුදු බන්ඩා’ (රොබින් ප‍්‍රනාන්දු සහ ශ‍්‍රීයානි අමරසේන)

1990 වසරේ ’මුවන් පැළැස්සේ කදිරා’ 


මාල පබල වැල් කරවට ලන්නට ............

තෝඩු අරුංගල් පෑහි ඉන්නට ............

දවසක් ඒවිලු බිනර මහේ ...........

කෝල කොමල ඉගි වලින් හිනා වී ...........

හීන් හඞින් කොඳුරමින් එදා කී .......

හිරිමල් හීපද තාම ඇසේ ...............

----------------

ආචාර්ය පේ‍්‍රමසිරි කේමදාස තනු සහ සත්සර නාද 

ගැයුම - පන්ඩිත් අමරදේව සහ ආචාර්ය නන්දා මාලිනී

ගී පද - ආචාර්ය අජන්තා රණසිංහ

සිනමාපටය - බිනරී සහ සුදුබන්ඩා - 1984

-----------------

මෙතැනින් සවන්දෙන්න


එයින් කැපී පෙනුණි.

මුවන් පැළැස්ස  මේ 2022 වසර ගතවන විටදීද අටපණස් වසක් තරම් දිර්ඝ කාලයක් ගතවී, අදද ගුවන් විදුලි වෙළඳ සේවයෙන් සඳුදින රාත‍්‍රි යාමයේ විසුරුවා හැරෙයි. 

(මුවන් පැළෑස්ස නාටකයේ යටගියාව මුලාශ‍්‍ර  - ශ‍්‍රී නිමල් පද්මකුමාර ලියු ’මුවන් පැළැස්ස පසුබිම් කථා - දිණමින ලිපියකිනි)

මෙම ලිපිය වෙසෙසින් සකස්කලේ 1980 දශකයේ දෙවන භාගයෙන් මෙපිට උපන්, ගුවන් විදුලි නාටක කලාව පරිශීලනයෙන් ඈත් වූ රූපවාහිනි යුගයේ හැදි වැඩී බිහිවූ රසික ප‍්‍රජාව අරභයාය. 

------------------
Eda Asunu Gee
Composed by - Prabath Rajasooriya
06 December 2022

යුනිකෝඩ් අක්ෂර දෝෂ නිසා ඇතැම් වදන් වීකෘතියට ලක්වි ඇත නමුත් එය ලිපිය වටහගන්නට බාධා සිදුනොකරන ඇති බවට විශ්වාසය. ඊට කණගාටුව පළ කරමි